Shloka 12
मेरोर्दिग्वर्णनम् / Digvarṇana of Meru: Uttara-Kuru, Bhadrāśva, and Jambūdvīpa Motifs
Devanagari script
चन्द्रमाश्न॒ सनक्षत्रो ज्योतिर्भूत इवावृत: । पद्मप्रभा: पद्मवर्णा: पद्मपत्रनिभेक्षणा:,नक्षत्रोंसहित चन्द्रमा वहाँ ज्योतिर्मय होकर सब ओर व्याप्त-सा रहता है। वहाँके मनुष्य कमलकी-सी कान्ति तथा वर्णवाले होते हैं। उनके विशाल नेत्र कमलदलके समान सुशोभित होते हैं
Translation
నక్షత్రాలతో కూడిన చంద్రుడు అక్కడ జ్యోతిర్మయుడై సర్వత్ర వ్యాపించినట్లుగా ఉంటాడు. అక్కడి జనులు పద్మప్రభ, పద్మవర్ణులు; వారి నేత్రాలు పద్మపత్రసమానంగా శోభిస్తాయి.
Word by Word
चन्द्रमाःthe moon
चन्द्रमाः:
Karta
TypeNoun
Rootचन्द्रमा (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
सनक्षत्रःtogether with the stars
सनक्षत्रः:
Karta
TypeAdjective
Rootनक्षत्र (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
ज्योतिर्भूतःhaving become light; luminous
ज्योतिर्भूतः:
Karta
TypeAdjective
Rootभू (धातु) + ज्योतिस् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
इवas if, like
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
आवृतःcovered; enveloped; spread over
आवृतः:
Karta
TypeAdjective
Rootवृ (धातु) उपसर्ग: आ + (क्त)
FormMasculine, Nominative, Singular
पद्मप्रभाःlotus-lustrous; having lotus-like radiance
पद्मप्रभाः:
Karta
TypeAdjective
Rootपद्मप्रभा (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
पद्मवर्णाःlotus-colored; of lotus-like complexion
पद्मवर्णाः:
Karta
TypeAdjective
Rootपद्मवर्ण (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
पद्मपत्रनिभेक्षणाःhaving eyes like lotus-petals
पद्मपत्रनिभेक्षणाः:
Karta
TypeAdjective
Rootपद्मपत्रनिभेक्षण (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
Speaker
संजय उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes