Shloka 17
Adhyāya 65: Dawn Assembly, Makara–Śyena Vyūhas, and Commander Engagements
Devanagari script
सत्यव्रतश्न भद्रें ते पुरुमित्रश्न भारत । एते मद्राधिपरथं पालयन्त: स्थिता रणे
Translation
భారతా! నీకు మంగళం కలుగుగాక. సత్యవ్రతుడు మరియు పురుమిత్రుడు కూడా—ఇవన్నీ యుద్ధంలో మద్రాధిపతి రథాన్ని కాపాడుతూ నిలిచిరి।
Word by Word
सत्यव्रतश्चSatyavrata (a warrior)
सत्यव्रतश्च:
Karta
TypeNoun
Rootसत्यव्रत
FormMasculine, Nominative, Singular
भद्रंwelfare, good fortune
भद्रं:
Karma
TypeNoun
Rootभद्र
FormNeuter, Accusative, Singular
तेto you
ते:
Sampradana
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Form—, Dative, Singular
पुरुमित्रश्चPurumitra (a warrior)
पुरुमित्रश्च:
Karta
TypeNoun
Rootपुरुमित्र
FormMasculine, Nominative, Singular
भारतO Bharata
भारत:
Adhikarana
TypeNoun
Rootभारत
FormMasculine, Vocative, Singular
एतेthese (men)
एते:
Karta
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
मद्राधिपरथम्the chariot of the king of Madra
मद्राधिपरथम्:
Karma
TypeNoun
Rootमद्राधिप-रथ
FormMasculine, Accusative, Singular
पालयन्तःprotecting, guarding
पालयन्तः:
Karta
TypeVerb
Rootपालयत् (पाल् धातु, caus. पालय-)
FormMasculine, Nominative, Plural, शतृ (present active participle)
स्थिताःstood, remained stationed
स्थिताः:
Karta
TypeVerb
Rootस्था (धातु) / स्थित (क्त)
FormMasculine, Nominative, Plural, क्त (past passive participle)
रणेin battle
रणे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootरण
FormMasculine, Locative, Singular
भारतO Bharata
भारत:
Adhikarana
TypeNoun
Rootभारत
FormMasculine, Vocative, Singular
Speaker
संजय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes