Shloka 55

Devanagari script

न चेदेवं प्राप्तकालं वचो मे मोहाविष्ट: प्रतिपत्स्यस्यबुद्धया । तप्स्यस्यन्ते एतदन्ता: स्थ सर्वे सत्यामेतां भारतीमीरयामि

Transliteration

na ced evaṃ prāptakālaṃ vaco me mohāviṣṭaḥ pratipatsyasi buddhyā | tapsyasy ante etad-antāḥ stha sarve satyām etāṃ bhāratīm īrayāmi |

Translation

సంజయుడు అన్నాడు—“దుర్యోధనా! మోహగ్రస్తుడై బుద్ధితో నా ఈ సమయోచిత ఉపదేశాన్ని స్వీకరించకపోతే, చివరికి పశ్చాత్తాపాగ్నిలో దగ్ధమవుతావు. మీరు అందరూ వినాశ అంచున నిలిచారు; ఈ యుద్ధమే మీ అంతమవుతుంది. ఇది నేను నీకు సత్యంగా చెబుతున్నాను.”

Word by Word

• {'na cet': 'if not

• if you do not', 'evam': 'thus

• in this manner', 'prāptakālam': 'timely

• appropriate to the moment', 'vacaḥ': 'speech

• words', 'me': 'my', 'mohāviṣṭaḥ': 'overcome by delusion

• bewildered', 'pratipatsyasi': 'you will accept/understand

• you will follow', 'buddhyā': 'with understanding

• with discernment', 'tapsyasi': 'you will suffer

• you will burn (with grief/remorse)', 'ante': 'at the end

• finally', 'etad-antāḥ': 'having this as the end

• ending in this (destruction)', 'stha': 'you are

• you stand (2nd pl. of √sthā)', 'sarve': 'all (of you)', 'satyām': 'truthfully

• in truth', 'bhāratīm': 'speech

• utterance (also: relating to the Bhāratas)', 'īrayāmi': 'I utter

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Duryodhana

Educational Q&A

What is the core teaching?

Timely, truthful counsel should be received with discernment; delusion (moha) that rejects wise advice leads to inevitable ruin and later remorse.

What is happening in the narrative?

Sañjaya delivers a grave warning to Duryodhana: if he refuses this moment-appropriate advice due to delusion, the Kauravas will meet destruction in the war and regret it at the end.