Shloka 15
पात्रलक्षण-परिक्षा (Pātra-Lakṣaṇa Parīkṣā) — Criteria for a Worthy Recipient
यद् ब्राह्मणमुखात् प्राप्तं प्रतिगृह्लन्ति वै वच: । भूतात्मानो महात्मानस्ते न यान्ति पराभवम्
yad brāhmaṇamukhāt prāptaṁ pratigṛhlanti vai vacaḥ | bhūtātmāno mahātmānas te na yānti parābhavam ||
భీష్ముడు పలికెను—సర్వభూతములతో ఏకాత్మభావం కలిగిన మహాత్ములు, బ్రాహ్మణుని ముఖమునుండి వచ్చిన వచనాన్ని ప్రమాణంగా స్వీకరిస్తారు. అటువంటి పురుషులు పరాభవమునకు గాని వినాశమునకు గాని లోనుకారు; ఎందుకంటే వారు గర్వం గాని ఆవేశం గాని కాదు, ధర్మసంబద్ధమైన మార్గదర్శనాన్నే ఎంచుకుంటారు.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
One should respectfully accept dharma-informed guidance from the truly learned and principled (symbolized by the brāhmaṇa’s speech). Such receptivity, joined with compassion and nobility of character, protects a person from moral and practical downfall.
Bhishma is instructing on right conduct (anuśāsana), praising the disposition of great persons who heed righteous counsel. The verse functions as a normative statement: listening to wise, dharmic instruction leads away from failure and ruin.