Shloka 24
अध्याय १६ — शङ्कर-उमा-वरदानम् तथा तण्डि-स्तुतिः (Śaṅkara–Umā Boon-Granting and Taṇḍi’s Hymn)
इन्द्रियाणीन्द्रियार्थाश्व॒ प्रकृतिभ्य: परं ध्रुवम् । विश्वाविश्वपरोभावद्चिन्त्याचिन्त्यस्त्वमेव हि,आप ही इन्द्रियाँ और इन्द्रियोंक विषय हैं। आप ही प्रकृतिसे परे निश्चल एवं अविनाशी तत्त्व हैं। आप ही विश्व और अविश्व--दोनोंसे परे विलक्षण भाव हैं तथा आप ही चिन्त्य और अचिन्त्य हैं
indriyāṇīndriyārthāś ca prakṛtibhyaḥ paraṃ dhruvam | viśvâviśva-paro bhāvāc cintyācintyas tvam eva hi ||
వాయు పలికెను— నీవే ఇంద్రియాలు, ఇంద్రియవిషయాలు కూడా. నీవే ప్రకృతికి అతీతమైన ధ్రువమైన, అవినాశి తత్త్వం. నీవే విశ్వం మరియు అవిశ్వం—రెండింటికీ అతీతమైన ఆ విశిష్ట భావం; నీవే చింత్యమూ అచింత్యమూ.
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse presents a theological-metaphysical vision of the Supreme as all-inclusive (both senses and their objects) yet also transcendent (beyond Prakṛti, beyond manifest and unmanifest). It emphasizes that the Divine can be approached by thought and description, yet ultimately exceeds conceptual grasp (cintya and acintya).
Vāyudeva is offering a hymn of praise, describing the addressed deity as the ground of experience (senses and objects) and the immutable reality beyond nature. The speech functions as a stuti that elevates the listener from ordinary perception to contemplation of the Supreme’s immanence and transcendence.