Shloka 48
Śiva-nāmānukīrtana-prastāvaḥ
Prologue to the praise of Śiva and the Upamanyu testimony
वन्यैर्बहुविधैर्वृक्षैः फलपुष्पप्रदैर्युतम् । पुष्पगुल्मलताकीर्ण कदलीषण्डशोभितम्,धव, ककुभ (अर्जुन), कदम्ब, नारियल, कुरबक, केतक, जामुन, पाटल, बड़, वरुणक, वत्सनाभ, बिल्व, सरल, कपित्थ, प्रियाल, साल, ताल, बेर, कुन्द, पुत्नाग, अशोक, आम्र, अतिमुक्त, महुआ, कोविदार, चम्पा तथा कटहल आदि बहुत-से फल-फूल देनेवाले विविध वन्य वृक्ष उस आश्रमकी शोभा बढ़ा रहे थे। फूलों, गुल्मों और लताओंसे वह व्याप्त था। केलेके कुंज उसकी शोभाको और भी बढ़ा रहे थे
vanyair bahuvidhair vṛkṣaiḥ phalapuṣpapradair yutam | puṣpagulmalatākīrṇaṃ kadalīṣaṇḍaśobhitam ||
వాసుదేవుడు పలికెను—ఆ ఆశ్రమము అనేక విధాల వన్యవృక్షాలతో నిండియుండెను; అవి ఫలపుష్పప్రదములు. అది పుష్పాలు, పొదలు, లతలతో నిండియుండెను; కదళీ వనాలు దాని శోభను మరింత పెంచెను.
वासुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the āśrama as a dharmic space: abundance without violence, beauty aligned with simplicity, and a setting conducive to restraint, learning, and righteous conduct. Nature’s ordered richness mirrors the ethical ideal of harmony and self-controlled living.
Vāsudeva describes the surroundings of a hermitage, emphasizing its lush vegetation—fruit- and flower-bearing wild trees, blossoms, shrubs, creepers, and banana groves—creating a serene and auspicious environment for the events and teachings that occur there.