Shloka 57
Adhyāya 119: Vyāsa–Kīṭa-saṃvāda
Tapas-bala and karmic ascent across yoni
Devanagari script
वर्जयन्ति हि मांसानि मासश: पक्षशो5पि वा । तेषां हिंसानिवृत्तानां ब्रह्मतोको विधीयते
Translation
మాసమునకోసారి గాని, పక్షమునకోసారి గాని మాంసమును వర్జించువారు— హింస నుండి విరమించిన ఆ మనుష్యులకు బ్రహ్మలోకప్రాప్తి విధించబడుతుంది.
Word by Word
वर्जयन्तिthey avoid/abstain from
वर्जयन्ति:
Karta
TypeVerb
Rootवर्जय् (वर्ज् caus.)
FormLat (present), 3, plural, Parasmaipada
हिindeed/for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
मांसानिmeats/flesh (foods)
मांसानि:
Karma
TypeNoun
Rootमांस
Formneuter, accusative, plural
मासशःmonth by month
मासशः:
TypeIndeclinable
Rootमास
पक्षशःfortnight by fortnight
पक्षशः:
TypeIndeclinable
Rootपक्ष
अपिalso/even
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
वाor
वा:
TypeIndeclinable
Rootवा
तेषाम्of those (persons)
तेषाम्:
TypePronoun
Rootतद्
Formmasculine/neuter, genitive, plural
हिंसानिवृत्तानाम्of those who have desisted from violence
हिंसानिवृत्तानाम्:
TypeAdjective
Rootहिंसानिवृत्त
Formmasculine, genitive, plural
ब्रह्मलोकःBrahma-world (Brahmaloka)
ब्रह्मलोकः:
Karta
TypeNoun
Rootब्रह्मलोक
Formmasculine, nominative, singular
विधीयतेis ordained/assigned (as a result)
विधीयते:
TypeVerb
Rootधा (वि + धा)
FormLat (present), 3, singular, passive (karmaṇi)
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes