Shloka 47
Śama-prāptiḥ — Gautamī–Lubdhaka–Pannaga–Mṛtyu–Kāla-saṃvāda
Restraint through the Analysis of Karma and Time
लुब्धक उवाच वध्यस्त्वं मम दुर्बुद्धे बालघाती नृशंसकृत् । भाषसे किं बहु पुनर्वध्य: सन् पन्नगाधम,व्याधने कहा--खोटी बुद्धिवाले नीच सर्प! तू बालहत्यारा और क्रूरतापूर्ण कर्म करनेवाला है; अतः निश्चय ही मेरे हाथसे वधके योग्य है। तू वध्य होकर भी अपनेको निर्दोष सिद्ध करनेके लिये क्यों बहुत बातें बना रहा है?
lubdhaka uvāca | vadhyas tvaṃ mama durbuddhe bālaghātī nṛśaṃsakṛt | bhāṣase kiṃ bahu punar vadhyaḥ san pannagādhama ||
వేటగాడు అన్నాడు—“ఓ దుర్బుద్ధి నీచ సర్పమా! నీవు బాలహంతకుడవు, క్రూరకర్మకర్తవు; కాబట్టి నా చేతిలో వధకు తగినవాడివి. వధార్హుడై ఉండి కూడా నిన్ను నిర్దోషిగా చూపించుకోవడానికి మళ్లీ మళ్లీ ఇంతగా ఎందుకు వాదిస్తున్నావు, ఓ అధమ పన్నగమా?”
लुब्धक उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how moral condemnation is framed through labels like “child-killer” and “cruel-doer,” and it raises an ethical tension: the hunter treats the serpent as already guilty and unworthy of defense, showing how anger and certainty can shut down inquiry into dharma.
In a heated exchange, the hunter addresses a serpent, declaring it deserving of death for cruel acts (especially killing the young) and rebuking it for speaking at length as though trying to justify itself despite being marked for execution.