Shloka 1
कद्रू-इन्द्र-स्तुतिः तथा नागानां तापनिवृत्तिः
Kadrū’s Hymn to Indra and the Nāgas’ Distress
अ-क्राछ एकविशो< ध्याय: समुद्रका विस्तारसे वर्णन सौतिरुवाच ततो रजन्यां व्युष्टायां प्रभाते5 भ्युदिते रवौ । कद्रश्न विनता चैव भगिन्यौ ते तपोधन,उग्रश्रवाजी कहते हैं--तपोधन! तदनन्तर जब रात बीती, प्रात:काल हुआ और भगवान् सूर्यका उदय हो गया, उस समय कद्रू और विनता दोनों बहनें बड़े जोश और रोषके साथ दासी होनेकी बाजी लगाकर उच्चै:श्रवा नामक अश्वको निकटसे देखनेके लिये गयीं
śaunaka uvāca | tato rajanyāṃ vyuṣṭāyāṃ prabhāte ’bhyudite ravau | kadruś ca vinatā caiva bhaginayau te tapodhana ||
సౌతి ఉగ్రశ్రవుడు అన్నాడు— తపోధనా! ఆపై రాత్రి గడచి, ఉదయం వెలిగి, సూర్యుడు ఉదయించిన వేళ, ఆ ఇద్దరు సోదరీమణులు—కద్రూ, వినత—దాస్యస్థితిని పణంగా పెట్టి, తీవ్రమైన పోటీతో, ఉచ్చైఃశ్రవ అనే అశ్వాన్ని సమీపంగా చూడటానికి బయలుదేరారు.
शौनक उवाच
Educational Q&A
A seemingly small act—staking one’s freedom on a wager driven by pride—can create real bondage and long chains of consequence. The verse signals an ethical warning about rivalry and impulsive commitments.
At daybreak, Kadrū and Vinatā, the two sisters, proceed to inspect the divine horse Uccaiḥśravas, having made a wager whose outcome will determine servitude—an event that becomes pivotal for later developments involving their offspring.