Shloka 463
Hiḍimba’s Approach and Hiḍimbā’s Warning to Bhīmasena (हिडिम्बागमनम् / हिडिम्बा-भयवचनम्)
मम दत्त्वा नियुद्ध॑ त्वं भुड्क्ष्व मांसं यथेप्सितम् महाराज! उस नेवलेसे गीदड़ने वनमें इस प्रकार कहा--'ओ नेवले! मैंने अपने बाहुबलका आश्रय ले उन सबको परास्त कर दिया है। वे हार मानकर अन्यत्र चले गये। यदि तुझमें हिम्मत हो तो पहले मुझसे लड़ ले; फिर इच्छानुसार मांस खाना'
mama dattvā niyuddhaṁ tvaṁ bhuṅkṣva māṁsaṁ yathepsitam
జంబుకుడు (నక్క) అడవిలో ముంగిసతో అన్నాడు—“ముందుగా నాతో నియుద్ధం చేయి—యుద్ధానికి దిగు. ఆపై నీవు గెలిస్తే, నీకు నచ్చినట్లు మాంసం భక్షించు. నేను నా స్వబాహుబలాన్ని ఆశ్రయించి వారందరినీ ఓడించాను; వారు పరాజితులై ఇతరత్రా వెళ్లిపోయారు. ధైర్యముంటే ముందుగా నాతో పోరాడు.”
जम्बुक उवाच
Educational Q&A
The passage highlights how claims of entitlement (even to food) are sometimes justified through force and “trial by combat,” raising an ethical tension between might-based right and dharma-based right.
The jackal (Jambuka) addresses the mongoose (Nakula), boasting of having defeated others and challenging the mongoose to fight first; only after such a duel, he says, may the mongoose eat the meat as he wishes.