Shloka 58
धृतराष्ट्र–दुर्योधन संवादः
Vāraṇāvata-vivāsana-nīti: Dhṛtarāṣṭra and Duryodhana’s Policy Dialogue
आगतं वित्तकामं मां विद्धि द्रोणं द्विजर्षभ । इस प्रकार नाम और गोत्र बताकर उन्होंने पृथ्वीपर मस्तक टेक दिया और परशुरामजीके चरणोंमें प्रणाम किया। तदनन्तर सर्वस्व त्यागकर वनमें जानेकी इच्छा रखनेवाले महात्मा जमदग्निकुमारसे द्रोणने इस प्रकार कहा--दद्विजश्रेष्ठ! मैं महर्षि भरद्वाजसे उत्पन्न उनका अयोनिज पुत्र हूँ। आपको यह ज्ञात हो कि मैं धनकी इच्छासे आया हूँ। मेरा नाम द्रोण है” || ५६-५७ $ || तमब्रवीन्महात्मा स सर्वक्षत्रियमर्दन:,यह सुनकर समस्त क्षत्रियोंका संहार करनेवाले महात्मा परशुराम उनसे यों बोले --
āgataṁ vittakāmaṁ māṁ viddhi droṇaṁ dvijarṣabha |
ద్రోణుడు అన్నాడు—“ఓ ద్విజశ్రేష్ఠా, నన్ను ద్రోణుడిగా తెలుసుకో. నేను ధనాన్ని కోరుకొని వచ్చాను. నేను మహర్షి భారద్వాజుని నుండి ఉద్భవించిన ఆయన అయోనిజ పుత్రుడను.” ఇది విని సమస్త క్షత్రియులను మర్దించిన మహాత్మ పరశురాముడు అతనితో ఇలా పలికాడు।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights candid self-identification and the ethical complexity of desire: even a Brahmin-born figure may be compelled by need to seek wealth. It invites reflection on how motives (kāma) influence choices and how humility and truthfulness in speech can coexist with morally fraught aims.
Drona introduces himself to Paraśurāma, addressing him respectfully as ‘best of the twice-born,’ and states plainly that he has come seeking wealth. This sets up Paraśurāma’s response and the ensuing exchange that connects Drona’s circumstances with later developments in the epic’s martial and pedagogical lineages.