Shloka 66
Droṇa’s Ācārya-Dakṣiṇā: Capture of Drupada and Division of Pāñcāla (द्रोण-आचार्यदक्षिणा)
अब्रवीत् तं च नागेन्द्र: किमस्य क्रियतां प्रियम् धनौघो रत्ननिचयो वसु चास्य प्रदीयताम्,तब वासुकिने उन नागोंके साथ आकर भयंकर पराक्रमी महाबाहु भीमसेनको देखा। उसी समय नागराज आर्यकने भी उन्हें देखा, जो पृथाके पिता शूरसेनके नाना थे। उन्होंने अपने दौहित्रके दौहित्रको कसकर छातीसे लगा लिया। महायशस्वी नागराज वासुकि भी भीमसेनपर बहुत प्रसन्न हुए और बोले--“इनका कौन-सा प्रिय कार्य किया जाय? इन्हें धन, सोना और रत्नोंकी राशि भेंट की जाय”
abravīt taṃ ca nāgendraḥ kim asya kriyatāṃ priyam | dhanaugho ratnanicayo vasu cāsya pradīyatām ||
వైశంపాయనుడు పలికెను—అప్పుడు నాగేంద్రుడు ఇలా అన్నాడు—“ఇతనికి ఏ ప్రియసేవ చేయవలెను? ధనరాశి, రత్ననిధి మరియు ఇతర సంపద ఇతనికి ఇవ్వబడుగాక.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
A ruler or protector should respond to valor and goodwill with appropriate honor—generosity, gifts, and tangible support—reflecting dharma through gratitude and reciprocity.
The serpent-king, pleased with the person before him, asks what pleasing act should be done and proposes bestowing abundant wealth and jewels as a reward.