Shloka 94

वासिष्ठकथनम् (आदित्य–सोमवंशवर्णनम् तथा रुद्रसहस्रनाम-प्रशंसा)

Devanagari script

महासेनो विशाखश् च षष्टिभागो गवां पतिः चक्रहस्तस्तु विष्टम्भी मूलस्तम्भन एव च

Transliteration

mahāseno viśākhaś ca ṣaṣṭibhāgo gavāṃ patiḥ cakrahastastu viṣṭambhī mūlastambhana eva ca

Translation

ఆయనే మహాసేనుడు, విశాఖుడు; ఆయనే షష్టిభాగుడు—ప్రమాణ విభాగాల సర్వవ్యాపి నియంత. ఆయనే గవాం పతి—గోవులకూ సమస్త జీవులకూ రక్షకాధిపతి. ఆయనే చక్రహస్తుడు—చక్రధారి, విష్టంభీ—జగత్తుకు ఆధారం, మరియు మూలస్తంభనుడు—అస్తిత్వ మూలాన్ని స్థిరపరచువాడు।

Word by Word

• महासेनः: Mahāsena, the great commander (supreme leader of divine hosts)

• विशाखः: Viśākha, the widely-branching/pervading one (also an epithet linked with Skanda’s power)

• षष्टिभागः: the sixty-part portion, regulator of divisions/measurements, pervading share

• गवाम्: of cows/cattle (symbolically, beings and the Vedic wealth)

• पतिः: lord, protector (Pati—Shiva as Lord of pashus)

• चक्रहस्तः: one who holds a discus (cakra), wielder of sovereign power

• तु: indeed

• विष्टम्भी: supporter, upholder, stabilizer of the cosmos

• मूलस्तम्भनः: root-foundation stabilizer, one who fixes the base

• एव: verily/indeed

• च: and

Speaker

Suta Goswami (narrating Shiva’s names to the sages of Naimisharanya)