Previous Verse
Next Verse

Shloka 17

Mudrā-vidhāna (Lalitopākhyāna): Āvāhanī–Saṃkṣobhiṇī–Ākarṣiṇī and allied Mudrās

मध्याग्रे कुटिलाकारे तर्जन्युपरि संस्थिते / अनामिकामध्यगते तथैव हि कनिष्टिके

madhyāgre kuṭilākāre tarjanyupari saṃsthite / anāmikāmadhyagate tathaiva hi kaniṣṭike

మధ్యమా అగ్రభాగాన్ని వంకరాకారంగా చేసి తర్జనీపై స్థాపించాలి. అలాగే అనామిక మధ్యభాగంలో కూడా కనిష్ఠికను అదే విధంగా ఉంచాలి.

मध्यin the middle
मध्य:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootमध्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी एकवचन (Loc sg)
अग्रेat the tip/front
अग्रे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootअग्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी एकवचन (Loc sg)
कुटिलाकारेin a curved shape
कुटिलाकारे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootकुटिल (प्रातिपदिक) + आकार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी एकवचन (Loc sg); कर्मधारय (कुटिलः आकारः)
तर्जनीof the index finger
तर्जनी:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतर्जनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; षष्ठी एकवचन (Gen sg)
उपरिupon/above
उपरि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootउपरि (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (on/above)
संस्थितेbeing placed
संस्थिते:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootसम्-√स्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past passive participle, क्त); नपुंसकलिङ्ग; सप्तमी एकवचन (Loc sg) — ‘being placed’
अनामिकाof the ring finger
अनामिका:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअनामिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; षष्ठी एकवचन (Gen sg)
मध्यगतेsituated in the middle
मध्यगते:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootमध्य (प्रातिपदिक) + गत (प्रातिपदिक/कृदन्त)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी एकवचन (Loc sg); सप्तमी-तत्पुरुष (मध्यं गते)
तथाthus
तथा:
Prakara (प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (thus)
एवindeed
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (indeed/just)
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (for/indeed)
कनिष्ठिकेon the little finger
कनिष्ठिके:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootकनिष्ठिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; सप्तमी एकवचन (Loc sg)