Shloka 13
Viśukra–Viṣaṅga-vadha (The Slaying of Viśukra and Viṣaṅga) — Lalitopākhyāna
Devanagari script
तस्याः स्त्रियाः प्रमत्तायाः कण्ठोत्थैः शोणितद्रवैः / भ्रातृपुत्रमहाशोकवह्निं निर्वापयाम्यहम्
Transliteration
tasyāḥ striyāḥ pramattāyāḥ kaṇṭhotthaiḥ śoṇitadravaiḥ / bhrātṛputramahāśokavahniṃ nirvāpayāmyaham
Translation
ఆ మదించిన స్త్రీ కంఠము నుండి వెలువడే రక్తధారలతో, నా సోదరుల మరియు పుత్రుల మరణం వల్ల కలిగిన మహాశోకాగ్నిని నేను చల్లార్చుకుంటాను.
Word by Word
तस्याःof her
तस्याः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन
स्त्रियाःof the woman
स्त्रियाः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootस्त्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
प्रमत्तायाःof the careless/heedless (one)
प्रमत्तायाः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootप्रमत्त (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; स्त्रियाः इति विशेषणम्
कण्ठ-उत्थैःarisen from the throat
कण्ठ-उत्थैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootकण्ठ (प्रातिपदिक) + उत्थ (प्रातिपदिक)
Formपञ्चमी-तत्पुरुष (कण्ठात् उत्थाः); पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; शोणितद्रवैः इति विशेषणम्
शोणित-द्रवैःwith streams of blood
शोणित-द्रवैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootशोणित (प्रातिपदिक) + द्रव (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (शोणितस्य द्रवाः); पुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
भ्रातृ-पुत्र-महा-शोक-वह्निम्the fire of great grief for (my) brothers and sons
भ्रातृ-पुत्र-महा-शोक-वह्निम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभ्रातृ (प्रातिपदिक) + पुत्र (प्रातिपदिक) + महा (प्रातिपदिक) + शोक (प्रातिपदिक) + वह्नि (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (भ्रातृपुत्रयोः महाशोकः, तस्य वह्निः); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
निर्वापयामिI extinguish / will extinguish
निर्वापयामि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootनिर्-वा (धातु, causative)
Formलट्-लकार (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्; णिच्-प्रत्यय (causative)
अहम्I
अहम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम