Previous Verse
Next Verse

Shloka 21

श्रीचक्रराजरथ—पर्वस्थदेवतानाम् प्रकाशनम्

Revelation of the Deities Stationed on the Śrīcakra-Rāja-Ratha’s Sections

धातुनाथा इतिप्रोक्ताः सर्वधातुषु संस्थिताः / सप्तापि वारिधीनूर्मिमालासंचुंबितांबरान्

dhātunāthā itiproktāḥ sarvadhātuṣu saṃsthitāḥ / saptāpi vāridhīnūrmimālāsaṃcuṃbitāṃbarān

వారు ‘ధాతునాథులు’ అని పిలువబడుతారు, సమస్త ధాతువులలో స్థితులై ఉన్నవారు; ఏడు సముద్రాల ఊర్మిమాలలు వారి అంబరాన్ని ముద్దాడినట్లు ఉంటుంది.

धातु-नाथाःlords of the elements
धातु-नाथाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootधातु (प्रातिपदिक) + नाथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; समासः—तत्पुरुष (धातूनां नाथाः)
इतिthus
इति:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/निगमन-अव्यय (quotative particle)
प्रोक्ताःcalled/said (to be)
प्रोक्ताः:
Karta-anukula Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्र + वच् (धातु) (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; अर्थः—'उक्ताः' (called/said)
सर्व-धातुषुin all elements
सर्व-धातुषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + धातु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/अधिकरण), बहुवचन; समासः—कर्मधारय (सर्वे धातवः)
संस्थिताःsituated/established
संस्थिताः:
Karta-anukula Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसम् + स्था (धातु) (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past participle, active sense), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; अर्थः—स्थिताः/अवस्थिताः (situated)
सप्तseven
सप्त:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसप्त (प्रातिपदिक/संख्या)
Formसंख्यावाचक, पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (agreeing with implied noun)
अपिalso
अपि:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय (particle), अर्थः—'also/even'
वारिधि-ऊर्मि-माला-संचुम्बित-अम्बरान्(those) whose garments/sky are kissed by garlands of ocean-waves
वारिधि-ऊर्मि-माला-संचुम्बित-अम्बरान्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootवारिधि (प्रातिपदिक) + ऊर्मि (प्रातिपदिक) + माला (प्रातिपदिक) + सम् + चुम्ब् (धातु) (कृदन्त) + अम्बर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), बहुवचन; समासः—तत्पुरुष (वारिधीनाम् ऊर्मिमाला = समुद्रतरङ्गमाला; तया संचुम्बितम् अम्बरं येषाम्)