Shloka 88
Amṛta-Manthana and Lalitā’s Mohinī Intervention
Amṛtamanthana-Prasaṅga
Devanagari script
अथ भण्डासुरं हन्तुं त्रैलोक्यं चापि रक्षितुम् / तृतीयमुदभूद्रूपं महायागानलान्मुने
Transliteration
atha bhaṇḍāsuraṃ hantuṃ trailokyaṃ cāpi rakṣitum / tṛtīyamudabhūdrūpaṃ mahāyāgānalānmune
Translation
అప్పుడు భండాసురుని సంహరించుటకును, త్రిలోకమును రక్షించుటకును, ఓ మునీ, మహాయాగాగ్ని నుండి తృతీయ దివ్యరూపము అవతరించింది।
Word by Word
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध/connecting)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रमसूचक (sequence-marker)
भण्डासुरम्Bhaṇḍāsura
भण्डासुरम्:
Karma (कर्म/object)
TypeNoun
Rootभण्डासुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
हन्तुम्to kill
हन्तुम्:
Prayojana (प्रयोजन/purpose)
TypeVerb
Rootहन् (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त कृदन्त (infinitive); उद्देश्य/प्रयोजनार्थ (purpose)
त्रैलोक्यम्the three worlds
त्रैलोक्यम्:
Karma (कर्म/object)
TypeNoun
Rootत्रैलोक्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connecting)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/connecting)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/समुच्चयार्थ (also/even)
रक्षितुम्to protect
रक्षितुम्:
Prayojana (प्रयोजन/purpose)
TypeVerb
Rootरक्ष् (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त कृदन्त (infinitive); उद्देश्य/प्रयोजनार्थ (purpose)
तृतीयम्third
तृतीयम्:
Karma (कर्म/object)
TypeAdjective
Rootतृतीय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifier)
उदभूत्arose/manifested
उदभूत्:
Kriya (क्रिया/predicate)
TypeVerb
Rootउद्+भू (धातु)
Formलुङ्-लकार (Aorist); प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
रूपम्form
रूपम्:
Karma (कर्म/object)
TypeNoun
Rootरूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
महायागानलात्from the great sacrificial fire
महायागानलात्:
Apadana (अपादान/source)
TypeNoun
Rootमहायागानल (प्रातिपदिक: महा+याग+अनल)
Formपुंलिङ्ग; पञ्चमी-विभक्ति (अपादान), एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (यागस्य अनलः) + उपपदपूर्वक 'महा'
मुनेO sage
मुने:
Sambodhana (सम्बोधन/vocative)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन