Shloka 61
Amṛta-Manthana and Lalitā’s Mohinī Intervention
Amṛtamanthana-Prasaṅga
Devanagari script
नवमाणिक्यसन्नद्धहेमकाञ्जीविराजिता / नतनाभिमहावर्त्तत्रिवल्यूर्मिप्रभाझरा
Transliteration
navamāṇikyasannaddhahemakāñjīvirājitā / natanābhimahāvarttatrivalyūrmiprabhājharā
Translation
నవ మాణిక్యాలతో జడితమైన స్వర్ణ కాంజీతో ఆమె విరాజిల్లుతుంది; వంగిన నాభి యొక్క మహావర్తం, త్రివళి తరంగాల కాంతి ఆమెపై జలజల మెరుస్తుంది।
Word by Word
nava-māṇikya-sannaddha-hema-kāñjī-virājitāshining, adorned with a golden girdle fastened with new rubies
nava-māṇikya-sannaddha-hema-kāñjī-virājitā:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootnava (प्रातिपदिक) + māṇikya (प्रातिपदिक) + sannaddha (कृदन्त; √nah (धातु) with sam-, past participle ‘bound/fastened’) + hema (प्रातिपदिक) + kāñjī (प्रातिपदिक; waist-belt) + virājitā (कृदन्त; √rāj (धातु) with vi-, past participle ‘shining/adorned’)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (Nominative 1st), एकवचन (Singular); तत्पुरुषः: ‘नव-माणिक्यैः सन्नद्धा (युक्ता) हेम-काञ्जी’ (golden girdle set with fresh rubies) तया ‘विराजिता’ (adorned/shining)
nata-nābhi-mahā-vartta-tri-valī-ūrmi-prabhā-jharāshe whose deep navel, great whirl, three folds, and wave-like radiance flow forth
nata-nābhi-mahā-vartta-tri-valī-ūrmi-prabhā-jharā:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootnata (कृदन्त; √nam (धातु), past participle ‘bent/depressed’) + nābhi (प्रातिपदिक) + mahā (प्रातिपदिक) + vartta (प्रातिपदिक) + tri (प्रातिपदिक/संख्या) + valī (प्रातिपदिक) + ūrmi (प्रातिपदिक) + prabhā (प्रातिपदिक) + jharā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (Nominative 1st), एकवचन (Singular); बहुव्रीहिः: ‘नता नाभिः’ (deep navel), ‘महावर्तः’ (great whirl/spiral), ‘त्रिवली’ (three folds), ‘ऊर्मि-प्रभा’ (wave-like radiance) ‘झरा’ (stream/cascade) यस्याः सा