Previous Verse
Next Verse

Shloka 23

Cākṣuṣa–Vaivasvata Manvantara Transition, Deva-Gaṇa Taxonomy, and Loka-Triad Etymology

Bhūr–Antarikṣa–Dyu

मन्वन्तरेषु ये देवा यज्ञभाजो भवन्ति हि / यज्ञगन्धर्वरक्षांसि पिशाचो रगमानुषाः

manvantareṣu ye devā yajñabhājo bhavanti hi / yajñagandharvarakṣāṃsi piśāco ragamānuṣāḥ

మన్వంతరాలలో యజ్ఞభాగాన్ని పొందే దేవులు—యజ్ఞగంధర్వులు, రాక్షసులు, పిశాచులు మరియు రగమానుషులు—ఇవే అవుతారు.

manvantareṣuin the Manvantaras
manvantareṣu:
Adhikarana (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootmanu-antara (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (Tatpurusha): मनु + अन्तर; नपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी-विभक्ति (Locative, 7th), बहुवचन (Plural)
yewho/which
ye:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative, 1st), बहुवचन (Plural); सर्वनाम (relative pronoun)
devāḥgods
devāḥ:
Karta (कर्ता/Subject apposition)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative, 1st), बहुवचन (Plural)
yajñabhājaḥsharers in the sacrifice
yajñabhājaḥ:
Karta (कर्ता/Predicate noun)
TypeNoun
Rootyajña-bhāj (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (Tatpurusha): यज्ञ + भाज्; पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative, 1st), बहुवचन (Plural)
bhavantibecome/are
bhavanti:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootbhū (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd person), बहुवचन (Plural); परस्मैपद (Parasmaipada)
hiindeed
hi:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formनिपात (particle; emphasis/causal)
yajñagandharvarakṣāṃsi(the) Yajñas, Gandharvas, and Rakṣasas
yajñagandharvarakṣāṃsi:
Karta (कर्ता/Subject list)
TypeNoun
Rootyajña-gandharva-rakṣas (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्व-समास (copulative): यज्ञ + गन्धर्व + रक्षस्; नपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom./Acc., 1st/2nd), बहुवचन (Plural)
piśācāḥPiśācas (ghouls)
piśācāḥ:
Karta (कर्ता/Subject list)
TypeNoun
Rootpiśāca (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative, 1st), बहुवचन (Plural)
roga-mānuṣāḥdisease-afflicted humans
roga-mānuṣāḥ:
Karta (कर्ता/Subject list)
TypeNoun
Rootroga-mānuṣa (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (descriptive): रोग + मानुष; पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative, 1st), बहुवचन (Plural)