Shloka 88
मन्वन्तरानुक्रमवर्णनम् (Enumeration of Manvantara Cycles) — with focus on Svārociṣa Manvantara
Devanagari script
उत्पन्ना जापि धर्मेम ध्रुवस्य जननी शुभा / धर्मस्य पत्न्यां लक्ष्मयां वै उत्पन्ना सा शुचिस्मिता
Transliteration
utpannā jāpi dharmema dhruvasya jananī śubhā / dharmasya patnyāṃ lakṣmayāṃ vai utpannā sā śucismitā
Translation
ధర్మంలో జన్మించినదైనా, శుభా ధ్రువుని జనని అయింది; ధర్ముని భార్య లక్ష్మి గర్భంలోనే ఆ శుచిస్మిత జన్మించింది.
Word by Word
उत्पन्नाborn/produced
उत्पन्ना:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootउत्√पद् (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle)
जाJā (proper name)
जा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle)
धर्मेin/with Dharma
धर्मे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootधर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
ध्रुवस्यof Dhruva
ध्रुवस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootध्रुव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन
जननीmother
जननी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootजननी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
शुभाauspicious
शुभा:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootशुभ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; विशेषण
धर्मस्यof Dharma
धर्मस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootधर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन
पत्न्याम्in (his) wife
पत्न्याम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपत्नी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
लक्ष्म्याम्in Lakṣmī
लक्ष्म्याम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootलक्ष्मी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
उत्पन्नाborn
उत्पन्ना:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootउत्√पद् (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त
साshe
सा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; सर्वनाम
शुचिस्मिताŚucismitā (she of pure smile)
शुचिस्मिता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशुचि (प्रातिपदिक) + स्मित (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्मधारय-समास (शुचि-स्मिता = शुचि स्मितं यस्याः)