Shloka 69
मन्वन्तरानुक्रमवर्णनम् (Enumeration of Manvantara Cycles) — with focus on Svārociṣa Manvantara
Devanagari script
अन्तरिक्षो वसुर्हव्यो ह्यतिथिश्च प्रियव्रतः / श्रोता मन्तानुमन्ता च त्वाद्या ह्येते प्रकीर्त्तिताः
Transliteration
antarikṣo vasurhavyo hyatithiśca priyavrataḥ / śrotā mantānumantā ca tvādyā hyete prakīrttitāḥ
Translation
అంతరిక్షుడు, వసువు, హవ్యుడు, అతిథి, ప్రియవ్రతుడు; అలాగే శ్రోత, మంత (చింతకుడు), అనుమంత—ఇవే ఆద్యులుగా కీర్తించబడ్డారు।
Word by Word
अन्तरिक्षःAntarikṣa
अन्तरिक्षः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootअन्तरिक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
वसुःVasu
वसुः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootवसु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
हव्यःHavya
हव्यः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootहव्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
हिindeed
हि:
सम्बन्ध-निपात
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle/emphasis)
अतिथिःAtithi
अतिथिः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootअतिथि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
चand
च:
सम्बन्ध-निपात (connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction)
प्रियव्रतःPriyavrata
प्रियव्रतः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootप्रियव्रत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
श्रोताŚrotā (the hearer)
श्रोता:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootश्रु (धातु) + तृ (कृत् प्रत्यय)
Formकर्तरि कृदन्त (agent noun), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
मन्ताMantā (the thinker)
मन्ता:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootमन् (धातु) + तृ (कृत् प्रत्यय)
Formकर्तरि कृदन्त (agent noun), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अनुमन्ताAnumantā (the approver)
अनुमन्ता:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootअनु + मन् (धातु) + तृ (कृत् प्रत्यय)
Formकर्तरि कृदन्त (agent noun), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
चand
च:
सम्बन्ध-निपात
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction)
तुand/also (emphatic)
तु:
सम्बन्ध-निपात
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle/contrast)
आद्याःthe first/foremost
आद्याः:
विशेषण (adjectival to एते)
TypeAdjective
Rootआद्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण
हिindeed
हि:
सम्बन्ध-निपात
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle/emphasis)
एतेthese
एते:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
प्रकीर्तिताःare proclaimed
प्रकीर्तिताः:
विधेय (predicate; passive)
TypeVerb
Rootप्र + कीर्त् (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मणि प्रयोगे विधेय