Shloka 50
मन्वन्तरानुक्रमवर्णनम् (Enumeration of Manvantara Cycles) — with focus on Svārociṣa Manvantara
Devanagari script
कृशाश्वः कृतबन्धुश्च तामसस्य मनोः सुताः / पञ्चमेत्वथ पर्याये मनोः स्वारोचिषेंऽतरे
Transliteration
kṛśāśvaḥ kṛtabandhuśca tāmasasya manoḥ sutāḥ / pañcametvatha paryāye manoḥ svārociṣeṃ'tare
Translation
కృశాశ్వ, కృతబంధు—ఇవరు తామస మనువు కుమారులు; స్వారోచిష మన్వంతర క్రమంలో ఇది ఐదవ పరిణామం.
Word by Word
कृशाश्वःKṛśāśva (lean-horse; a name)
कृशाश्वः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकृश + अश्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारयः (कृशः अश्वः)
कृतबन्धुःKṛtabandhu (made-kin; a name)
कृतबन्धुः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकृत + बन्धु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारयः (कृतः बन्धुः)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय
तामसस्यof Tāmasa
तामसस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootतामस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
मनोःof Manu
मनोः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootमनु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
सुताःsons
सुताः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootसुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
पञ्चमेin the fifth
पञ्चमे:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeAdjective
Rootपञ्चम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; क्रमवाचक विशेषण (in the fifth)
तुindeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/पादपूरणार्थक अव्यय (but/indeed)
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध/Sequencer)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअनन्तरार्थक अव्यय (then)
पर्यायेin the succession/turn
पर्याये:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootपर्याय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; 'पर्याये' = 'क्रमे/अवसरे' (in the succession/turn)
मनोःof Manu
मनोः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootमनु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
स्वारोचिषेin the Svārociṣa (Manvantara)
स्वारोचिषे:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeAdjective
Rootस्वारोचिष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; मन्वन्तरविशेषण (qualifier: Svārociṣa Manvantara)
अन्तरेwithin the period
अन्तरे:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootअन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; मध्ये (within)