Shloka 83
Amāvasyā-Pitṛtarpaṇa: Purūravas and the Soma-Based Ancestral Offering (अमावस्या-पितृतर्पण / सोमतर्पण-विधि)
Devanagari script
स्थानेषु पात्यमानाश्च यातनाश्च पुनः पुनः / शाल्मले वैतरण्यां च कुंभीपाके तथैव च
Transliteration
sthāneṣu pātyamānāśca yātanāśca punaḥ punaḥ / śālmale vaitaraṇyāṃ ca kuṃbhīpāke tathaiva ca
Translation
వారు మళ్లీ మళ్లీ వివిధ స్థలాలలో పడవేయబడి యాతనలను అనుభవిస్తారు—శాల్మలి, వైతరణి, కుంభీపాక నరకాలలో కూడా।
Word by Word
स्थानेषुin (various) places
स्थानेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/अधिकरण), बहुवचन
पात्यमानाःbeing thrown / being cast down
पात्यमानाः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootपत् (धातु) + य (णिच् causative) → पात्य; पात्यमान (कृदन्त, वर्तमानकर्मणि)
Formवर्तमानकाले कर्मणि कृदन्त (Present passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
यातनाःtorments, punishments
यातनाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयातना (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
पुनःagain
पुनः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formकाल/आवृत्तिबोधक अव्यय (adverb: again)
पुनःagain and again
पुनः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formआवृत्तिबोधक अव्यय (repetition/emphasis)
शाल्मलेin Śālmala (hell/region)
शाल्मले:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootशाल्मल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन (स्थाननाम; locative)
वैतरण्याम्in Vaitaraṇī
वैतरण्याम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootवैतरणी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
कुंभीपाकेin Kumbhīpāka
कुंभीपाके:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootकुंभीपाक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: कुंभी + पाक ("cooking in a pot")
तथाlikewise
तथा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formप्रकार/समुच्चयबोधक अव्यय (adverb: likewise)
एवindeed
एव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिश्चय/अवधारणार्थक अव्यय (particle: indeed/just)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)