Shloka 34
Āditya-vyūha-kīrtana
Praise/Account of the Solar Array and Celestial Motions
Devanagari script
विद्युद्गुणविहीनाश्च जलधारा विलंबिनः / मूकमेघा महाकाया आवहस्य वशानुगाः
Transliteration
vidyudguṇavihīnāśca jaladhārā vilaṃbinaḥ / mūkameghā mahākāyā āvahasya vaśānugāḥ
Translation
విద్యుత్గుణం లేని, నీటి ధారలు నెమ్మదిగా జారే; మౌనంగా ఉన్న మహాకాయ మేఘాలు ‘ఆవహ’ వశానుగతులై ఉంటాయి.
Word by Word
विद्युत्-गुण-विहीनाःdevoid of the quality of lightning
विद्युत्-गुण-विहीनाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootविद्युत् (प्रातिपदिक) + गुण (प्रातिपदिक) + विहीन (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; विशेषण—‘मेघाः’ इत्यस्य
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
जल-धाराःwater-streams (rain-streams)
जल-धाराः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootजल (प्रातिपदिक) + धारा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; ‘मेघाः’ इत्यस्य विशेषणरूपेण
विलम्बिनःhanging/lingering
विलम्बिनः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootविलम्बिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; विशेषण—‘मेघाः’
मूक-मेघाःsilent clouds
मूक-मेघाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootमूक (प्रातिपदिक) + मेघ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
महा-कायाःhuge-bodied
महा-कायाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootमहा (प्रातिपदिक) + काय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; विशेषण—‘मेघाः’
आवहस्यyou bring/carry (along)
आवहस्य:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootआवह (धातु)
Formलट्-लकार (Present), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद
वश-अनुगाःfollowing (someone’s) control; obedient
वश-अनुगाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootवश (प्रातिपदिक) + अनुग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; विशेषण—‘मेघाः’