Previous Verse
Next Verse

Shloka 75

कैलास-मन्दाकिनी-स्वच्छोदा-लौहित्य-सरयू-उद्गमवर्णनम्

Kailāsa and the Origins of Mandākinī, Svacchodā, Lauhitya, and Sarayū

ऋषभो दुन्दुभिश्चैव धूम्नश्च सुमहागिरिः / पूर्वायता महापर्वा निमग्ना लवणाभसि

ṛṣabho dundubhiścaiva dhūmnaśca sumahāgiriḥ / pūrvāyatā mahāparvā nimagnā lavaṇābhasi

ఋషభ, దుందుభి, ధూమ్న అనే మహాగిరులు—పూర్వదిశగా విస్తరించి—లవణసముద్రంలో మునిగిపోయారు।

ṛṣabhaḥṚṣabha (a mountain)
ṛṣabhaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootṛṣabha (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st: प्रथमा), Singular (एकवचन)
dundubhiḥDundubhi (a mountain)
dundubhiḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdundubhi (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st: प्रथमा), Singular (एकवचन)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction particle (समुच्चय-अव्यय)
evaindeed
eva:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
FormEmphatic particle (अवधारण-अव्यय)
dhūmnaḥDhūmna (a mountain)
dhūmnaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdhūmna (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st: प्रथमा), Singular (एकवचन)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction particle (समुच्चय-अव्यय)
su-mahā-giriḥthe very great mountain
su-mahā-giriḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootsu + mahā + giri (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st: प्रथमा), Singular (एकवचन); karmadhāraya: ‘very great mountain’
pūrva-āyatāḥextended eastward
pūrva-āyatāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpūrva + āyata (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st: प्रथमा), Plural (बहुवचन); adjective to implied ‘mountains’; tatpuruṣa: ‘east-extended’
mahā-parvāḥwith great ridges
mahā-parvāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahā + parvan (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st: प्रथमा), Plural (बहुवचन); adjective to implied ‘mountains’; karmadhāraya: ‘having great joints/ridges’
nimagnāḥsubmerged
nimagnāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootni + majj (धातु) + na (क्त-प्रत्यय, कृदन्त)
FormPast passive participle (क्त/कर्मणि), Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st: प्रथमा), Plural (बहुवचन)
lavaṇa-abhasiin the salt sea
lavaṇa-abhasi:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootlavaṇa + abhas (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Locative (7th: सप्तमी), Singular (एकवचन); tatpuruṣa: ‘salt-water expanse’