Shloka 48
कैलास-मन्दाकिनी-स्वच्छोदा-लौहित्य-सरयू-उद्गमवर्णनम्
Kailāsa and the Origins of Mandākinī, Svacchodā, Lauhitya, and Sarayū
Devanagari script
शिवशैलानिन्द्रपदान्वसतीश्च विसर्जमान् / सैन्धवान्रन्ध्रकरकाञ्छमठाभीररोहकान्
Transliteration
śivaśailānindrapadānvasatīśca visarjamān / saindhavānrandhrakarakāñchamaṭhābhīrarohakān
Translation
శివశైలాలు, ఇంద్రపదాలు, నివాసప్రాంతాలను విడిచిపెడుతూ; సైంధవులు, రంధ్రకరకులు, ఛమఠులు, ఆభీరులు, రోహకులు—వారి దేశాలకూ చేరింది।
Word by Word
शिवशैलान्Śiva-mountains / auspicious mountains
शिवशैलान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशिव + शैल (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग (m.), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन (plural); षष्ठी-तत्पुरुष ('Śiva's mountains' / 'auspicious mountains')
इन्द्रपदान्Indra-places
इन्द्रपदान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootइन्द्र + पद (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग (m.), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन (plural); षष्ठी-तत्पुरुष ('Indra's places/steps')
वसतीःdwellings/settlements
वसतीः:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवसति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन (plural)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
विसर्जमान्releasing/sending out
विसर्जमान्:
Karma (कर्म; वर्ण्य-समूह)
TypeVerb
Rootवि-सृज् (धातु)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ-प्रत्यय; present active participle), पुंलिङ्ग (m.), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन (plural); 'releasing/sending forth'
सैन्धवान्Saindhavas
सैन्धवान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसैन्धव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन (plural)
रन्ध्रकरकान्Randhrakarakas
रन्ध्रकरकान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootरन्ध्र + करक (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग (m.), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन (plural); षष्ठी-तत्पुरुष (interpretive: 'hole-makers'/a tribal name)
चमठाभीररोहकान्Camaṭhas, Ābhīras, and Rohakas
चमठाभीररोहकान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootचमठ + आभीर + रोहक (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग (m.), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन (plural); बहुपद-इतरेतर-द्वन्द्व (enumerative copulative)