Shloka 74
Pṛthivy-Āyāma-Vistara (Extent of the Earth) and Jambūdvīpa–Navavarṣa Description
Devanagari script
अपरे क्षीरिणो नाम वृक्षास्तत्र मनोरमाः / ये क्षरन्ति सदा क्षीरं षड्रसं ह्यमृतोपमम्
Transliteration
apare kṣīriṇo nāma vṛkṣāstatra manoramāḥ / ye kṣaranti sadā kṣīraṃ ṣaḍrasaṃ hyamṛtopamam
Translation
అక్కడ ‘క్షీరిణ’ అనే మరికొన్ని మనోహర వృక్షాలు ఉన్నాయి; అవి సదా షడ్రసములతో కూడిన, అమృతసమానమైన క్షీరాన్ని స్రవించును।
Word by Word
अपरेothers
अपरे:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअपर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘अन्ये’ इत्यर्थे (others)
क्षीरिणःmilky (latex-bearing)
क्षीरिणः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootक्षीरिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; मतुप्/इन्-प्रत्ययान्त विशेषण (possessing milk/latex)
नामby name
नाम:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formसंज्ञासूचक/उपपद-अव्यय (particle meaning ‘by name/called’)
वृक्षाःtrees
वृक्षाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवृक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्तृपद
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (adverb of place)
मनोरमाःdelightful
मनोरमाः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमनोरम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण
येwho/which
ये:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सम्बन्धवाचक सर्वनाम (relative pronoun)
क्षरन्तिthey drip/exude
क्षरन्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√क्षर् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद; कर्तरि प्रयोग
सदाalways
सदा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootसदा (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (adverb of time)
क्षीरम्milk/latex
क्षीरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootक्षीर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्म
षड्रसम्having six tastes
षड्रसम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootषट् + रस (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; द्विगु-समास (six-flavoured)
हिindeed/for
हि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formहेतौ/निश्चये अव्यय (particle: for/indeed)
अमृतोपमम्nectar-like
अमृतोपमम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअमृत + उपम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘अमृतस्य उपमम्’—षष्ठी-तत्पुरुष (like nectar)