Shloka 64
Pṛthivy-Āyāma-Vistara (Extent of the Earth) and Jambūdvīpa–Navavarṣa Description
Devanagari script
तस्यापि ते फलरसं पिबन्तो वर्त्तयन्ति वै / दशवर्षसहस्राणि शतानि दश पञ्च च
Transliteration
tasyāpi te phalarasaṃ pibanto varttayanti vai / daśavarṣasahasrāṇi śatāni daśa pañca ca
Translation
వారు ఆ వృక్ష ఫలరసాన్ని త్రాగుతూ జీవితం గడుపుతారు—పది వేల సంవత్సరాలు, ఇంకా పది మరియు ఐదు వందలు (అంటే పదిహేను వందలు) సంవత్సరాలు.
Word by Word
tasyaof that (tree)
tasya:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter (पुं/नपुंसक), Genitive (षष्ठी/6), Singular (एकवचन); सर्वनाम
apialso
api:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
FormParticle (समुच्चय-निपात), ‘also’
tethey
te:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Plural (बहुवचन); सर्वनाम
phala-rasamfruit-juice
phala-rasam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootphala (प्रातिपदिक) + rasa (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (द्वितीया/2), Singular (एकवचन); समासः—तत्पुरुषः (फलस्य रसः)
pibantaḥdrinking
pibantaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootpā (धातु)
FormPresent active participle (शतृ/वर्तमानकृदन्त), Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Plural (बहुवचन)
varttayantithey live/spend (time)
varttayanti:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootvṛt (धातु) [causative vartay-]
FormPresent tense (लट्), Parasmaipada (परस्मैपद), 3rd person (प्रथमपुरुष), Plural (बहुवचन); णिच्-प्रयोग (causative)
vaiindeed
vai:
Avadhāraṇa (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
FormEmphatic particle (निश्चयार्थ-निपात)
daśa-varṣa-sahasrāṇiten thousand years
daśa-varṣa-sahasrāṇi:
Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootdaśa (संख्या/प्रातिपदिक) + varṣa (प्रातिपदिक) + sahasra (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Accusative (द्वितीया/2), Plural (बहुवचन); समासः—द्विगुः
śatānihundreds
śatāni:
Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootśata (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Accusative (द्वितीया/2), Plural (बहुवचन)
daśaten
daśa:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootdaśa (संख्या/प्रातिपदिक)
FormNumeral used adjectivally (संख्यावाचक), indeclinable-like in form here; qualifying śatāni
pañcafive
pañca:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpañca (संख्या/प्रातिपदिक)
FormNumeral (संख्यावाचक), indeclinable-like in form; qualifying śatāni
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction/particle (समुच्चय/निपात)