Shloka 53
Agnibheda–Vaṃśa: Forms of Agni, Their Functions, and Progeny (अग्निभेद-वंशः)
Devanagari script
इत्येष निचयो ऽग्नीनामनुक्रान्तो यथाक्रमम् / विस्तरेणानुपुर्व्या च पितॄणां वक्ष्यते पुनः
Transliteration
ityeṣa nicayo 'gnīnāmanukrānto yathākramam / vistareṇānupurvyā ca pitṝṇāṃ vakṣyate punaḥ
Translation
ఇలా అగ్నుల సమూహం క్రమంగా వివరించబడింది; ఇక పితృదేవతల విషయమూ విస్తారంగా, అనుక్రమంగా మళ్లీ చెప్పబడుతుంది।
Word by Word
इतिthus
इति:
सम्बन्ध/निपात (Quotative)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउक्त्यर्थक-अव्यय (quotative particle)
एषःthis
एषः:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; Pronoun, Masculine, Nominative Singular
निचयःcollection/compendium
निचयः:
कर्ता (Subject complement)
TypeNoun
Rootनिचय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; Masculine, Nominative Singular
अग्नीनाम्of the fires
अग्नीनाम्:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे षष्ठी बहुवचनम्; Masculine, Genitive Plural
अनुक्रान्तःhas been recounted
अनुक्रान्तः:
विधेय (Predicate)
TypeAdjective
Rootअनु-क्रम् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त), पुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; Past passive participle: 'has been gone through/recited'
यथा-क्रमम्in proper sequence
यथा-क्रमम्:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय) + क्रम (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समास; अव्ययवत् प्रयोगः; adverbial: 'in due order'
विस्तरेणin detail
विस्तरेण:
करण/क्रियाविशेषण (Instrument/Adverbial)
TypeNoun
Rootविस्तर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया एकवचनम्; Instrumental Singular used adverbially
अनुपूर्व्याwith (proper) succession
अनुपूर्व्या:
करण/क्रियाविशेषण (Manner)
TypeNoun
Rootअनुपूर्वी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे तृतीया एकवचनम्; Feminine, Instrumental Singular (means/manner)
चand
च:
सम्बन्ध/निपात (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
पितॄणाम्of the Pitṛs (ancestors)
पितॄणाम्:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे षष्ठी बहुवचनम्; Masculine, Genitive Plural
वक्ष्यतेwill be told/shall be described
वक्ष्यते:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलृट्-लकार (भविष्यत्), आत्मनेपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; Simple future, 3rd person singular, Ātmanepada
पुनःagain/further
पुनः:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formकाल/पुनरावृत्ति-वाचक-अव्यय (adverb: again/further)