Shloka 95
Viṣṇu-māhātmya-varṇana & Vamśa-prasaṅga
Genealogical Continuation
Devanagari script
कक्षीवांस्तु ततो गत्वा सह पित्रा गिरिव्रजम् / यथोद्दिष्टं हि पित्राथ चचार विपुलं तपः
Transliteration
kakṣīvāṃstu tato gatvā saha pitrā girivrajam / yathoddiṣṭaṃ hi pitrātha cacāra vipulaṃ tapaḥ
Translation
ఆపై కక్షీవాన్ తన తండ్రితో కలిసి గిరివ్రజానికి వెళ్లాడు; తండ్రి ఆదేశించినట్లే అతడు విస్తారమైన తపస్సును ఆచరించాడు.
Word by Word
कक्षीवान्Kakṣīvān
कक्षीवान्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकक्षीवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (ऋषिनाम)
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषार्थक निपात (but/indeed)
ततःthen
ततः:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय, क्रमवाचक (thereafter)
गत्वाhaving gone
गत्वा:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), पूर्वकाल
सहtogether with
सह:
Sahakāraka (सहकारक)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formसहार्थक अव्यय (with); सह + तृतीया
पित्राwith (his) father
पित्रा:
Sahakāraka/Karaṇa (सहकारक/करण)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (Instrumental/3rd), एकवचन
गिरि-व्रजम्to Girivraja (mountain region)
गिरि-व्रजम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootगिरि (प्रातिपदिक) + व्रज (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (determinative; 'mountain-settlement'), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
यथा-उद्दिष्टम्as instructed
यथा-उद्दिष्टम्:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय) + उद्दिष्ट (प्रातिपदिक; PPP from उद्-दिś् धातु)
Formअव्ययीभाव (adverbial: 'as instructed'), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; क्रियाविशेषणवत्
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formहेतौ/निश्चये निपात
पित्राby (his) father
पित्रा:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअनन्तरार्थक अव्यय
चचारpractised/performed
चचार:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootचर् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
विपुलम्abundant/great
विपुलम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootविपुल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् तपः इति
तपःausterity/penance
तपः:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (Accusative/2nd), एकवचन