Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 144
Viṣṇu-māhātmya-varṇana & Vamśa-prasaṅga
Genealogical Continuation
Devanagari script
चन्द्रगुप्तं नृपं राज्ये कौटिल्यः स्थापयिष्यति / चतुर्विंशत्समा राजा चन्द्रगुप्तो भविष्यति
Transliteration
candraguptaṃ nṛpaṃ rājye kauṭilyaḥ sthāpayiṣyati / caturviṃśatsamā rājā candragupto bhaviṣyati
Translation
కౌటిల్యుడు చంద్రగుప్తుని రాజ్యసింహాసనంపై స్థాపించును. రాజా చంద్రగుప్తుడు ఇరవై నాలుగు సంవత్సరాలు పాలించును.
Word by Word
candra-guptamCandragupta
candra-guptam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootcandra (प्रातिपदik) + gupta (प्रातिपदik)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Dvitīyā (2nd/द्वितीया), Ekavacana (एकवचन); proper name
nṛpam(as) king
nṛpam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootnṛpa (प्रातिपदik)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Dvitīyā (2nd/द्वितीया), Ekavacana (एकवचन); apposition to Candragupta
rājyein the kingdom/on the throne
rājye:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootrājya (प्रातिपदik)
FormNapuṃsakaliṅga (नपुंसकलिङ्ग), Saptamī (7th/सप्तमी), Ekavacana (एकवचन)
kauṭilyaḥKauṭilya
kauṭilyaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkauṭilya (प्रातिपदik)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Prathamā (1st/प्रथमा), Ekavacana (एकवचन)
sthāpayiṣyatiwill establish/install
sthāpayiṣyati:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√sthā (धातु) (causative: sthāpaya-)
Formṇijanta (णिजन्त, causative), Luṭ (लुट्) / future (भविष्यत्काल), Parasmaipada, Prathama-puruṣa, Ekavacana
catur-viṃśat-samāḥtwenty-four years
catur-viṃśat-samāḥ:
Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootcaturviṃśat (प्रातिपदik) + samā (प्रातिपदik)
FormStrīliṅga (स्त्रीलिङ्ग), Prathamā (1st/प्रथमा), Bahuvacana (बहुवचन); samāsa: caturviṃśatiḥ samāḥ (twenty-four years)
rājāking
rājā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootrājan (प्रातिपदik)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Prathamā (1st/प्रथमा), Ekavacana (एकवचन)
candra-guptaḥCandragupta
candra-guptaḥ:
Karta-samānādhikaraṇa (कर्तृ-समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootcandra (प्रातिपदik) + gupta (प्रातिपदik)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Prathamā (1st/प्रथमा), Ekavacana (एकवचन); proper name
bhaviṣyatiwill be
bhaviṣyati:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootbhū (धातु)
FormLuṭ (लुट्) / future (भविष्यत्काल), Parasmaipada, Prathama-puruṣa, Ekavacana