Shloka 71
Marut-Soma Boon and Nahusha–Yayati Lineage
Marutakanyā–Vamśa-varṇana
Devanagari script
गत्वा पूरोः सकाशं वै स्वां जरां प्रत्यपद्यत / संप्राप्य स तु तान्कामांस्तृप्तः खिन्नश्च पार्थिवः
Transliteration
gatvā pūroḥ sakāśaṃ vai svāṃ jarāṃ pratyapadyata / saṃprāpya sa tu tānkāmāṃstṛptaḥ khinnaśca pārthivaḥ
Translation
అతడు పూరుని సమీపానికి వెళ్లి తన జరను మళ్లీ స్వీకరించాడు. ఆ కామాలను పొందిన తరువాత రాజు తృప్తుడై, అలాగే ఖిన్నుడయ్యెను.
Word by Word
गत्वाhaving gone
गत्वा:
Purvakala (पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (Gerund/absolutive)
पूरोःof Pūru
पूरोः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपूरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
सकाशम्to the presence/near
सकाशम्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootसकाश (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘सकाशम्’ = समीपम् (near)
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
स्वाम्his own
स्वाम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (jarām)
जराम्old age
जराम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootजरा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
प्रत्यपद्यतhe returned to/accepted again
प्रत्यपद्यत:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रति + पद् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect), आत्मनेपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन
संप्राप्यhaving obtained
संप्राप्य:
Purvakala (पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootसम् + प्र + आप् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (Gerund)
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तुbut
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (adversative/contrast particle)
तान्those
तान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
कामान्desires/pleasures
कामान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकाम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
तृप्तःsated, satisfied
तृप्तः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootतृप् (धातु)
Formभूतकृदन्त (Past passive participle/क्त); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
खिन्नःweary, dejected
खिन्नः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootखिन्न (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
पार्थिवःthe king, earthly ruler
पार्थिवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपार्थिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन