Shloka 64
अमावसुवंशानुकीर्तनम् (Amāvasu-vaṃśānukīrtanam) — Recitation of the Amāvasu Lineage; Dhanvantari’s Origin
Devanagari script
अन्तर्हिते पुरे तस्मिन्पुरी सा वसते पुनः / एवं वाराणसी शप्ता निवेशं पुनरागता
Transliteration
antarhite pure tasminpurī sā vasate punaḥ / evaṃ vārāṇasī śaptā niveśaṃ punarāgatā
Translation
ఆ పురం అంతర్హితమైనప్పుడు ఆ నగరి మళ్లీ నివసించెను; ఈ విధంగా శపింపబడిన వారాణసీ తన నివాసానికి తిరిగి వచ్చింది।
Word by Word
अन्तर्हिते(when) hidden
अन्तर्हिते:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्तर्हित (कृदन्त; √धा/√हि?; प्रातिपदिकरूपेण)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; भूतकृदन्त (past passive participle sense) ‘अन्तः-हित’ = hidden; विशेषण (पुरे)
पुरेin the city
पुरे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/अधिकरण), एकवचन
तस्मिन्in that
तस्मिन्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; सर्वनाम
पुरीthe city (Puri)
पुरी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपुरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
साshe/that (city)
सा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; सर्वनाम
वसतेdwells
वसते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
पुनःagain
पुनः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb: again)
एवम्thus
एवम्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (adverb: thus)
वाराणसीVaranasi
वाराणसी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवाराणसी (प्रातिपदिक; स्थाननाम)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
शप्ताcursed
शप्ता:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootशप्त (कृदन्त; √शप् धातु)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; भूतकृदन्त (PPP) ‘cursed’; विशेषण (वाराणसी)
निवेशम्abode/settlement
निवेशम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनिवेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन
पुनर्-आगताreturned again
पुनर्-आगता:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootपुनर् (अव्यय) + आगत (कृदन्त; √गम् धातु, उपसर्ग आ-)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (PPP) ‘returned’; क्रियासमानाधिकरण (finite verb implied)