Shloka 50
अमावसुवंशानुकीर्तनम् (Amāvasu-vaṃśānukīrtanam) — Recitation of the Amāvasu Lineage; Dhanvantari’s Origin
Devanagari script
क्रुध्यते यदि राजा तु तत किञ्चित्प्रवर्त्तते / अथ दीर्घेण कालेन क्रोधो राजानमाविशत्
Transliteration
krudhyate yadi rājā tu tata kiñcitpravarttate / atha dīrgheṇa kālena krodho rājānamāviśat
Translation
రాజు కోపిస్తే ఏదో ఒకటి జరుగుతుంది; చివరికి దీర్ఘకాలానంతరం కోపం రాజును ఆవరించింది.
Word by Word
क्रुध्यतेgets angry
क्रुध्यते:
क्रिया (मुख्यक्रिया)
TypeVerb
Rootक्रुध् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
यदिif
यदि:
सम्बन्ध/निपात
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formअव्यय; शर्त-सम्बन्धसूचक (conditional particle)
राजाthe king
राजा:
कर्ता (कर्तृ)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तुthen/indeed
तु:
सम्बन्ध/निपात
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
ततःthereupon
ततः:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (thereupon/from that)
किञ्चित्something
किञ्चित्:
कर्ता (कर्तृ)
TypeNoun
Rootकिञ्चित् (सर्वनाम/अव्ययवत्)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अनिश्चित-प्रमाणवाचक (something)
प्रवर्ततेhappens/ensues
प्रवर्तते:
क्रिया (मुख्यक्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + वृत् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
अथthen
अथ:
सम्बन्ध/निपात
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रमसूचक
दीर्घेणlong
दीर्घेण:
विशेषण
TypeAdjective
Rootदीर्घ (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; ‘कालेन’ इति विशेष्यस्य विशेषणम्
कालेनwith time / after a time
कालेन:
अधिकरण (कालाधिकरणम्)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
क्रोधःanger
क्रोधः:
कर्ता (कर्तृ)
TypeNoun
Rootक्रोध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
राजानम्the king
राजानम्:
कर्म (कर्म)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
आविशत्entered/seized
आविशत्:
क्रिया (मुख्यक्रिया)
TypeVerb
Rootआ + विश् (धातु)
Formलङ् (अनद्यतनभूत), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन