Shloka 45
Vaivasvata-Manuputra Vamsha and the Marutta–Samvarta Episode
Genealogical Catalogue
Devanagari script
मूर्छना हरिणा ते वै चन्द्रस्यास्याधिदैवतम् / करोपनीता विवृतावनुद्रिः स्वरमण्डले
Transliteration
mūrchanā hariṇā te vai candrasyāsyādhidaivatam / karopanītā vivṛtāvanudriḥ svaramaṇḍale
Translation
హరిచే స్థాపితమైన ఈ మూర్ఛనాలు చంద్రస్వరానికి అధిదేవతలు; స్వరమండలంలో ‘అనుద్రి’ చేతితో ఎత్తబడి విస్తారంగా వికసించింది।
Word by Word
मूर्छनाmūrchanā (musical mode/sequence)
मूर्छना:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमूर्छना (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
हरिणाby Hariṇa
हरिणा:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootहरिण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन
तेthem
ते:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (2), बहुवचन; सर्वनाम
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
चन्द्रस्यof the Moon
चन्द्रस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootचन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन
अस्यof this
अस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6), एकवचन; सर्वनाम
अधिदैवतम्presiding deity (adhidaivata)
अधिदैवतम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअधिदैवत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन
करोपनीताbrought by the hand
करोपनीता:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootकर + उपनीत (उप+नी धातु, क्त-प्रत्यय; कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; भूतकृदन्त ‘उपनीत’; तत्पुरुष-समास (करेण उपनीता)
विवृताopened/unfolded
विवृता:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootवि + वृ (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; भूतकृदन्त (PPP)
अनुद्रिःAnudri (name of a mūrchanā)
अनुद्रिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअनुद्रि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
स्वरमण्डलेin the circle/system of notes
स्वरमण्डले:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्वरमण्डल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; तत्पुरुष-समास (स्वराणां मण्डलम्)