Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 5
सगरदिग्विजयः
Sagara’s World-Conquest / Digvijaya
Devanagari script
स्फीतान्यपेतबाधानि तदा राष्ट्राणि कृत्स्नशः / तेष्वसंख्या जनपदाश्चातुर्वर्ण्यजनावृताः
Transliteration
sphītānyapetabādhāni tadā rāṣṭrāṇi kṛtsnaśaḥ / teṣvasaṃkhyā janapadāścāturvarṇyajanāvṛtāḥ
Translation
అప్పుడు సమస్త రాష్ట్రాలు సమృద్ధిగా, ఉపద్రవాలు లేనివిగా ఉండెను; వాటిలో అసంఖ్య జనపదాలు ఉండి, చాతుర్వర్ణ్య ప్రజలతో నిండివుండెను.
Word by Word
sphītāniprosperous
sphītāni:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsphīta (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन; विशेषण (rāṣṭrāṇi)
apeta-bādhānifree from troubles
apeta-bādhāni:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootapeta (कृदन्त; √i, क्त) + bādhā (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन; तत्पुरुष-समासः (bādhāyāḥ apeta = free from affliction)
tadāthen
tadā:
Kāla-adhikarana (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
Formअव्यय, कालवाचक (temporal adverb)
rāṣṭrāṇikingdoms/realms
rāṣṭrāṇi:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootrāṣṭra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/कर्ता), बहुवचन
kṛtsnaśaḥentirely, all over
kṛtsnaśaḥ:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootkṛtsnaśas (अव्यय)
Formअव्यय, सर्वथा/समग्रतया (wholly, entirely)
teṣuin them
teṣu:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (Locative/अधिकरण), बहुवचन
asaṃkhyāḥcountless
asaṃkhyāḥ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootasaṃkhyā (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन; विशेषण (janapadāḥ)
janapadāḥdistricts/settlements
janapadāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootjanapada (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/कर्ता), बहुवचन
cāturvarṇya-jana-āvṛtāḥinhabited by people of the four classes
cāturvarṇya-jana-āvṛtāḥ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootcāturvarṇya + jana + āvṛta (कृदन्त; √vṛ, क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन; तत्पुरुष-समासः (cāturvarṇyasya janaiḥ āvṛtāḥ = covered/filled with people of four varṇas)