Shloka 9
Pushkarākṣa’s Battle with Rāma Jāmadagnya (Bhārgava) — Astras and the Fall of a Prince
Devanagari script
पुष्कराक्षो ऽपि तेनैव विचकर्ष महाबलः / ब्राह्म सो ऽप्याहितं दृष्ट्वा दण्डाहत इवारगः
Transliteration
puṣkarākṣo 'pi tenaiva vicakarṣa mahābalaḥ / brāhma so 'pyāhitaṃ dṛṣṭvā daṇḍāhata ivāragaḥ
Translation
మహాబలుడైన పుష్కరాక్ష కూడా అదే బలంతో లాగబడెను; బ్రాహ్మాస్త్రం సంధించబడినదని చూసి దండంతో కొట్టబడిన పాము వలె అయెను।
Word by Word
puṣkarākṣaḥPuṣkarākṣa
puṣkarākṣaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootpuṣkārākṣa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
apialso
api:
Avyaya (निपात)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-कारक निपात (also/even)
tenaby that
tena:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
evaindeed
eva:
Avyaya (निपात)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअवधारण-निपात (indeed/just)
vicakarṣahe drew back/dragged away
vicakarṣa:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootvi-kṛṣ (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
mahā-balaḥmighty/very strong
mahā-balaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootmahā + bala (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारयः: महत् बलम् यस्य
brāhmamthe Brahmā-weapon
brāhmam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootbrāhma (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; अस्त्रनाम
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
apialso
api:
Avyaya (निपात)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formनिपात (also)
āhitamset/aimed (weapon)
āhitam:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Rootā-dhā (धातु)
Formक्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘placed/aimed/charged’
dṛṣṭvāhaving seen
dṛṣṭvā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootdṛś (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund)
daṇḍa-āhataḥstruck by a staff
daṇḍa-āhataḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootdaṇḍa + āhata (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तृतीया-तत्पुरुषः: दण्डेन आहतः
ivalike
iva:
Upamāna-marker (उपमानसूचक)
TypeIndeclinable
Rootiva (अव्यय)
Formउपमा-वाचक अव्यय
aragaḥa serpent
aragaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootaraga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘snake/serpent’ (rare)