Shloka 27
Pushkarākṣa’s Battle with Rāma Jāmadagnya (Bhārgava) — Astras and the Fall of a Prince
Devanagari script
तावुभौरणसंदृप्तौ तदा भार्गवहैहयौ / चक्रतुर्यद्धमतुलं तुमुलं लोमहर्षणम्
Transliteration
tāvubhauraṇasaṃdṛptau tadā bhārgavahaihayau / cakraturyaddhamatulaṃ tumulaṃ lomaharṣaṇam
Translation
అప్పుడు యుద్ధోత్సాహంతో మత్తులైన ఆ ఇద్దరు—భార్గవుడు, హైహయుడు—అతులమైన, ఘోరమైన, రోమాంచకరమైన యుద్ధం చేశారు।
Word by Word
तौthose two
तौ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, द्विवचन
उभौboth
उभौ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootउभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, द्विवचन; विशेषणम् (तौ)
रण-संदृप्तौinflamed/proud in battle
रण-संदृप्तौ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootरण (प्रातिपदिक) + संदृप्त (दृप् धातोः क्त, कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, द्विवचन; सप्तमी/तत्पुरुषार्थः (रणे संदृप्तौ = in battle elated)
तदाthen
तदा:
Sambandha (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (then)
भार्गव-हैहयौBhārgava and Haihaya (the two)
भार्गव-हैहयौ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभार्गव (प्रातिपदिक) + हैहय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, द्विवचन; इतरेतर-द्वन्द्वः (भार्गवश्च हैहयश्च)
चक्रतुःthey two made / performed
चक्रतुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, द्विवचन, परस्मैपद
यत्that which
यत्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धसूचक (that which)
धम्roared / resounded
धम्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootधम् (धातु)
Formलुङ्-लकार (Aorist), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद; ‘अधमत्/धमत्’ इत्यर्थः (blew/roared)
अतुलम्incomparable
अतुलम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअतुल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (यत्)
तुमुलम्tumultuous
तुमुलम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतुमुल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (यत्)
लोमहर्षणम्hair-raising
लोमहर्षणम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootलोम-हर्षण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (लोमानां हर्षणम्)