Shloka 74
Rāma’s Service to Parents and Departure to Visit the Paternal Grandparents
Pitāmaha-gṛha-gamana
Devanagari script
हितार्थं सर्वलोकानां तव चास्माकमेव च / गच्छ पुत्र ममादेशाद्धिमवन्तं महागिरिम्
Transliteration
hitārthaṃ sarvalokānāṃ tava cāsmākameva ca / gaccha putra mamādeśāddhimavantaṃ mahāgirim
Translation
సర్వలోకాల హితార్థమునకును, నీకును మా క్షేమార్థమునకును— కుమారా, నా ఆజ్ఞచేత హిమవంతుడైన మహాగిరికి వెళ్ళుము।
Word by Word
हित-अर्थम्for the welfare/purpose
हित-अर्थम्:
Prayojana (प्रयोजन/हेतु)
TypeNoun
Rootहित (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (हितस्य अर्थः)
सर्व-लोकानाम्of all worlds/people
सर्व-लोकानाम्:
Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + लोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (genitive), बहुवचन; कर्मधारयः (सर्वे लोकाः)
तवof you/your
तव:
Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (genitive), एकवचन
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय (conjunction)
अस्माकम्of us/our
अस्माकम्:
Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (genitive), बहुवचन
एवindeed/only
एव:
Avadhāraṇa (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक अव्यय (emphatic particle)
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय (conjunction)
गच्छgo
गच्छ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलोट् (imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
पुत्रO son
पुत्र:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
ममmy
मम:
Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (genitive), एकवचन
आदेशात्from (my) command / by order
आदेशात्:
Hetu/Apādāna (अपादान/कारण)
TypeNoun
Rootआदेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (ablative), एकवचन
हिमवन्तम्Himavat (Himalaya)
हिमवन्तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootहिमवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
महागिरिम्the great mountain
महागिरिम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + गिरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारयः (महान् गिरिः)