Shloka 6
Śrāddha-kalpa: Dāna-phala-nirdeśa
Gifts in Śrāddha and Their Fruits
Devanagari script
प्लुतं विप्रेषु यो दद्याच्छ्राद्धकाले कमडलुम् / मधुक्षीराज्यदधिभिर्दातारमुपतिष्ठते
Transliteration
plutaṃ vipreṣu yo dadyācchrāddhakāle kamaḍalum / madhukṣīrājyadadhibhirdātāramupatiṣṭhate
Translation
శ్రాద్ధకాలంలో బ్రాహ్మణులకు ప్లుత (ఉత్తమ) కమండలును దానం చేసే వాడు, తేనె, పాలు, నెయ్యి, పెరుగు సహిత ఫలంతో దాతను సమీపించి సేవచేస్తాడు।
Word by Word
प्लुतम्a floating (gourd/float)
प्लुतम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootप्लुत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; object-noun (accusative singular neuter)
विप्रेषुamong/for the Brahmins
विप्रेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), बहुवचन; locative plural
यःwho
यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; relative pronoun
दद्यात्should give
दद्यात्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘should give’
श्राद्धकालेat the time of śrāddha
श्राद्धकाले:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootश्राद्ध-काल (प्रातिपदिक; श्राद्ध + काल)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; locative singular; षष्ठी-तत्पुरुष (‘of śrāddha’ + ‘time’)
कमडलुम्a water-pot (kamaṇḍalu)
कमडलुम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकमण्डलु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; accusative singular
मधुक्षीराज्यदधिभिःwith honey, milk, ghee, and curd
मधुक्षीराज्यदधिभिः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootमधु-क्षीर-आज्य-दधि (प्रातिपदिक; मधु + क्षीर + आज्य + दधि)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन; instrumental plural; समाहार-द्वन्द्व (collective)
दातारम्the giver
दातारम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; accusative singular
उपतिष्ठतेattends (him) / stands by
उपतिष्ठते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootउप-स्था (धातु)
Formलट् (present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘attends/serves/stands by’