Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 12
Aśauca-vidhi (Rules of Impurity) within Śrāddha-kalpa — Chapter on Testing/Selecting Brahmanas and Honoring the Atithi
Devanagari script
तथाप्नुयाच्छ्रद्दधा नो नरो वै सर्वैः कामैर्भोजयेद्यस्तु विप्रान् / सर्वार्थदं सर्वविप्रातिथेयं फलं च भुङ्क्ते सर्वमेधस्य नित्यम्
Transliteration
tathāpnuyācchraddadhā no naro vai sarvaiḥ kāmairbhojayedyastu viprān / sarvārthadaṃ sarvaviprātitheyaṃ phalaṃ ca bhuṅkte sarvamedhasya nityam
Translation
శ్రద్ధావంతుడైన మనిషి బ్రాహ్మణులను అన్ని కావ్యవస్తువులతో భోజనం చేయిస్తే, అతడు అటువంటి ఫలాన్ని పొందుతాడు; సర్వార్థదాయకమైన, సమస్త విప్రాతిథ్య సేవాఫలాన్ని మరియు నిత్య సర్వమేధ యజ్ఞఫలాన్ని అనుభవిస్తాడు।
Word by Word
tathāthus
tathā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय, प्रकारवाचक
āpnuyātshould obtain
āpnuyāt:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootāp (आप्) (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद; उपसर्ग: आ (ā-)
śraddadhāḥfaithful
śraddadhāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootśraddadhā (प्रातिपदिक; from √dhā with śrat- prefix, 'faithful')
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण to naraḥ; 'full of faith'
naḥour/of us
naḥ:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootasmad (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), बहुवचन; सर्वनाम; 'of us/our' (often enclitic)
naraḥa man
naraḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootnara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
vaiindeed
vai:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
Formअव्यय, निपात (emphasis)
sarvaiḥwith all
sarvaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण to kāmaiḥ
kāmaiḥdesired things/pleasures
kāmaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootkāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
bhojayetshould feed
bhojayet:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootbhuj (भुज्) (धातु) [causative]
Formणिजन्त (Causative), विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद
yaḥwho
yaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धसूचक सर्वनाम (relative pronoun)
tuindeed/but
tu:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय, निपात
viprānBrahmins
viprān:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvipra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
sarva-artha-damgranting all benefits
sarva-artha-dam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक) + artha (प्रातिपदिक) + da (द) (धातु)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण to phalam; कृदन्त: द (√दा/√दद् 'to give') with -a (द) as 'giving'; तत्पुरुषः: 'giving all aims/benefits'
sarva-vipra-atitheyam(fruit) of hospitality to all Brahmins
sarva-vipra-atitheyam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक) + vipra (प्रातिपदिक) + atitheya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण to phalam; तत्पुरुषः: 'hospitality to all Brahmins/guests'
phalamfruit/result
phalam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootphala (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चयार्थक
bhuṅkteenjoys/partakes
bhuṅkte:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootbhuj (भुज्) (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, आत्मनेपद (Ātmanepada)
sarva-medhasyaof the Sarvamedha (sacrifice)
sarva-medhasya:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootsarva (प्रातिपदिक) + medha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; यज्ञविशेष (Sarvamedha sacrifice); तत्पुरुषः
nityamalways
nityam:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootnitya (प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् प्रयोग (accusative used adverbially), कालवाचक क्रियाविशेषण: 'always'