Shloka 78
Pitṛ-Śrāddha Vidhi: Rājata-dāna, Kṛṣṇājina, and Vedi/Garta Construction
Ancestral Rite Protocols
Devanagari script
पिण्डनिर्वपणं तेषु कर्त्तव्यं भूतिमिच्छता / प्रजाः पुष्टिद्युतिप्रज्ञाकीर्त्तिकान्तिसमन्विताः
Transliteration
piṇḍanirvapaṇaṃ teṣu karttavyaṃ bhūtimicchatā / prajāḥ puṣṭidyutiprajñākīrttikāntisamanvitāḥ
Translation
భూతి (శ్రేయస్సు) కోరువాడు వాటిలో పిండనిర్వపణ తప్పక చేయాలి. అప్పుడు ప్రజలు పుష్టి, తేజస్సు, ప్రజ్ఞ, కీర్తి, కాంతులతో సమన్వితులవుతారు.
Word by Word
पिण्ड-निर्वपणम्offering/placing of piṇḍas (funeral balls)
पिण्ड-निर्वपणम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपिण्ड (प्रातिपदिक) + निर्वपण (प्रातिपदिक; नि-√वप् + ल्युट्)
Formतत्पुरुष-समास (पिण्डस्य निर्वपणम्); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
तेषुamong/in those
तेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण) विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम
कर्त्तव्यम्should be done
कर्त्तव्यम्:
Vidhi (विधि)
TypeAdjective
Rootकृ (धातु) + तव्यत् (कृदन्त)
Formकर्तव्यता-वाचक कृदन्त (gerundive, तव्यत्); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; विधेय (to be done)
भूतिम्prosperity, welfare
भूतिम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभूति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (कर्म) विभक्ति, एकवचन (Accusative singular)
इच्छताby one desiring
इच्छता:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootइष्/इच्छ् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकर्तरि कृदन्त (present active participle, शतृ); पुंलिङ्ग, तृतीया (करण) विभक्ति, एकवचन; कर्तृ-विशेषण (by one who desires)
प्रजाःcreatures/subjects/offspring
प्रजाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन
पुष्टि-द्युति-प्रज्ञा-कीर्त्ति-कान्ति-समन्विताःendowed with nourishment, brilliance, wisdom, fame, and beauty
पुष्टि-द्युति-प्रज्ञा-कीर्त्ति-कान्ति-समन्विताः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootपुष्टि (प्रातिपदिक) + द्युति (प्रातिपदिक) + प्रज्ञा (प्रातिपदिक) + कीर्त्ति (प्रातिपदिक) + कान्ति (प्रातिपदिक) + समन्वित (प्रातिपदिक/कृदन्त: सम्-अन्-√इ + क्त)
Formबहुव्रीहि-समास (येषां पुष्टिः द्युतिः प्रज्ञा कीर्त्तिः कान्तिः च सन्ति ते); पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (of प्रजाः)