Shloka 124
Vaivasvata-Manu Sarga and the Re-Manifestation of the Saptarṣis (वैवस्वतसर्गः—सप्तर्षिप्रादुर्भावः)
Devanagari script
सर्वाश्च ब्रह्मवादिन्यः सर्वा वै लोकमातरः / इत्येतमृषिसर्गं तु पुण्यं यो वेद वारुणम्
Transliteration
sarvāśca brahmavādinyaḥ sarvā vai lokamātaraḥ / ityetamṛṣisargaṃ tu puṇyaṃ yo veda vāruṇam
Translation
వారందరూ బ్రహ్మవాదినులు, వారందరూ లోకమాతలే; ఈ వారుణ పుణ్యమైన ఋషిసర్గాన్ని ఎవడు తెలుసునో వాడు ధన్యుడు।
Word by Word
सर्वाःall
सर्वाः:
Karta (कर्ता) (as qualifier)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन; विशेषण
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
ब्रह्मवादिन्यःwomen who speak of Brahman / expound sacred lore
ब्रह्मवादिन्यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootब्रह्म + वादिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (genitive determinative): ब्रह्मणः वादिन्यः
सर्वाःall
सर्वाः:
Karta (कर्ता) (as qualifier)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन; विशेषण
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक/खल्वर्थक अव्यय (emphatic particle)
लोकमातरःmothers of the worlds
लोकमातरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootलोक + मातृ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: लोकस्य मातरः
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध/quotative)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउक्त्यर्थक अव्यय (quotative particle)
एतम्this
एतम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of ऋषिसर्गम्)
ऋषिसर्गम्creation/lineage of sages
ऋषिसर्गम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootऋषि + सर्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: ऋषीणां सर्गः
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषार्थक अव्यय (contrastive particle)
पुण्यम्meritorious, holy
पुण्यम्:
Karma (कर्म) (qualifier)
TypeAdjective
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of ऋषिसर्गम्)
यःwho
यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
वेदknows
वेद:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootविद् (धातु)
Formलट् लकार (present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
वारुणम्of Varuṇa / pertaining to Varuṇa
वारुणम्:
Karma (कर्म) (qualifier)
TypeAdjective
Rootवारुण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of ऋषिसर्गम्)