Shloka 44

Kṛṣṇa Defeats Bāṇāsura and Receives Śiva’s Prayers

The Śoṇitapura Battle and the Jvara Episode

Devanagari script

तं त्वा जगत्स्थित्युदयान्तहेतुं समं प्रशान्तं सुहृदात्मदैवम् । अनन्यमेकं जगदात्मकेतं भवापवर्गाय भजाम देवम् ॥ ४४ ॥

Transliteration

taṁ tvā jagat-sthity-udayānta-hetuṁ samaṁ prasāntaṁ suhṛd-ātma-daivam ananyam ekaṁ jagad-ātma-ketaṁ bhavāpavargāya bhajāma devam

Translation

భవబంధన విముక్తి కోసం ఆ దేవుని భజిద్దాం—ఆయనే జగత్తు స్థితి, సృష్టి, లయాలకు కారణం; సమభావి, పరమశాంతుడు, నిజమైన సుహృదుడు, ఆత్మ మరియు ఆరాధ్య ప్రభువు; రెండవడు లేని ఏకైకుడు, సమస్త లోకాలకూ సమస్త ఆత్మలకూ ఆశ్రయం।

Synonyms

• तम्: him
• तम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• त्वा: you
• त्वा: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: द्वितीया (2nd), एकवचन; छान्दस/वैदिक-प्रयोगः (त्वाम् इत्यर्थे)

• जगत्-स्थिति-उदय-अन्त-हेतुम्: the cause of the world’s sustenance, creation, and dissolution
• जगत्-स्थिति-उदय-अन्त-हेतुम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: जगत् (प्रातिपदिक) + स्थिति (प्रातिपदिक) + उदय (प्रातिपदिक) + अन्त (प्रातिपदिक) + हेतु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुष—‘जगतः स्थित्युदयान्तानां हेतुः’ (cause of the world’s maintenance, arising, and end)

• समम्: equal, impartial
• समम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (equanimous)

• प्रशान्तम्: tranquil
• प्रशान्तम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: प्र+शम् (धातु) → प्रशान्त (क्त; कृदन्त)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त—fully peaceful

• सुहृत्-आत्म-दैवम्: (as) friend, self, and divine protector
• सुहृत्-आत्म-दैवम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: सुहृत् (प्रातिपदिक) + आत्मन् (प्रातिपदिक) + दैव (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; समाहार-द्वन्द्वार्थ—‘सुहृत् च आत्मा च दैवम् च’ (friend, self, and divine protector)

• अनन्यम्: non-different, exclusive
• अनन्यम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अनन्य (प्रातिपदिक; नञ्-समास)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (without a second)

• एकम्: one
• एकम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: एक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण

• जगत्-आत्म-केतुम्: the guiding light/sign of the world’s Self
• जगत्-आत्म-केतुम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: जगत् (प्रातिपदिक) + आत्मन् (प्रातिपदिक) + केतु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘जगतः आत्मा (स्वरूप/अन्तरात्मा) केतुः’ इति तत्पुरुष (banner/light/guide of the world)

• भव-अपवर्गाय: for liberation from worldly existence
• भव-अपवर्गाय: Sampradana/Purpose (सम्प्रदान/प्रयोजन)
• Type: Noun
• Root: भव (प्रातिपदिक) + अपवर्ग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th), एकवचन; ‘भवस्य अपवर्गः’ इति षष्ठी-तत्पुरुष; दान/प्रयोजन-चतुर्थी (for liberation from saṃsāra)

• भजाम: we worship/serve
• भजाम: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भज् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), परस्मैपद, उत्तमपुरुष (1st), बहुवचन

• देवम्: the God
• देवम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; भजाम इत्यस्य कर्म

Purport

Śrīla Śrīdhara Svāmī states that the Lord is a true friend because He sets one’s proper intelligence into motion if one desires to know the truth about God and the soul. Śrīla Jīva Gosvāmī and Śrīla Viśvanātha Cakravartī both emphasize that the term bhavāpavargāya indicates the highest liberation of pure love of Godhead, characterized by unalloyed devotional service unto the Lord.

Characters & Entities

• Bāṇāsura
• Śrī Kṛṣṇa

FAQs

What does the Srimad Bhagavatam say about Krishna being the cause of creation, maintenance, and destruction?

This verse directly praises Kṛṣṇa as jagat-sthiti-udayānta-hetu—the cause behind the universe’s creation, sustenance, and dissolution—affirming His supreme, all-encompassing divinity.

Why did Banasura offer prayers to Krishna in Canto 10 Chapter 63?

After being subdued in battle, Bāṇāsura turns to surrender and glorification of Kṛṣṇa, acknowledging Him as the nondual Supreme Lord and seeking liberation (bhavāpavarga) through devotion.

How can the teaching of 'bhavapavarga' be applied in modern life?

By shifting the goal from temporary wins to inner freedom—cultivating devotion, humility, and remembrance of God as the inner Self—one loosens attachment and moves toward liberation from anxiety and repeated suffering.