Sutra 17
Devanagari script
सामुत्थायिकैरवगृहीतो वा राज्योपघातं मर्षयति ॥ कZ_०८.२.१७ ॥
Transliteration
sāmutthāyikair avagṛhīto vā rājyopaghātaṃ marṣayati
Translation
లేదా సమూహ తిరుగుబాటు (లేదా సంఘటిత వర్గం) చేత పట్టుబడినప్పుడు, అతడు రాజ్యానికి కలిగే నష్టాన్ని భరిస్తాడు.
Word by Word
सामुत्थायिकैःby/through collective (group-based) instigators; by conspirators acting together
सामुत्थायिकैः:
TypeNoun (adjectival)
Rootसामुत्थायिक
Formतृतीया-बहुवचनम्, पुंलिङ्गे (प्रायः); विशेषणरूपेण (करण/हेतु)
अवगृहीतःhaving been seized/overpowered; having been brought under control (suborned)
अवगृहीतः:
TypeVerb (past passive participle)
Rootअव-ग्रह्
Formकृदन्तः (क्त), प्रथमा-एकवचनम्, पुंलिङ्गः; कर्मणि प्रयोगः; ‘अवगृहीत’ = पकृतः/गृहीतः/वशीकृतः
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक-अव्ययम्
राज्योपघातम्injury to the kingdom/state; damage to the polity
राज्योपघातम्:
TypeNoun
Rootउप-घात
Formद्वितीया-एकवचनम्, पुंलिङ्गः; कर्मपदम्
मर्षयतिtolerates/endures; puts up with
मर्षयति:
TypeVerb
Rootमृष् (मर्ष्)
Formलट्-लकारः, परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; सकर्मकः (‘सहते/क्षमते’)
Entities Mentioned
I
insurgent faction (sāmutthāyika)K
kingS
stateFAQs
A coordinated, collective actor—mass uprising or organized faction—capable of constraining the ruler and forcing tolerance of state damage.