Sutra 4

Devanagari script

परिक्षीणः अन्यात्तस्वः कदर्यः व्यसनी अत्याहितव्यवहारश्च इति लुब्धवर्गः ॥ कZ_०१.१४.०४ ॥

Transliteration

parikṣīṇaḥ anyāttasvaḥ kadaryaḥ vyasanī atyāhitavyavahāraś ca iti lubdhavargaḥ

Translation

‘లోభి వర్గం’లో వారు ఉంటారు: ఆర్థికంగా క్షీణించినవారు; ఇతరుల ఆస్తిపై జీవించే వారు; కంజుసులు; వ్యసనపరులు; మరియు అతిగా హానికరమైన/అనైతిక లావాదేవీల్లో నిమగ్నులైనవారు.

Word by Word

परिक्षीणःexhausted; depleted; worn out

अन्यात्तस्वःone whose wealth is taken from others; living on others’ property

कदर्यःmiserly; stingy

व्यसनीaddicted; given to vices

अत्याहितव्यवहारःone excessively engaged in dealings/litigation; overly litigious

चand

इतिthus; so (designating)

लुब्धवर्गःthe class/group of the greedy

Entities Mentioned

lubdhavarga (greedy/disaffected class)

FAQs

Why does Kauṭilya define a ‘greedy set’ (lubdhavarga) in operational terms?

To identify predictable leverage points—poverty, dependence, vice, and unscrupulous conduct—that make a person more recruitable via inducements and easier to control.

What administrative risk does this verse implicitly map?

That financially stressed and vice-prone actors are high-risk nodes for bribery, leakage, and manipulation—both inside one’s state and in an adversary’s.