Sutra 2

Devanagari script

स्थानमासनमुपेक्षणं चेत्यासनपर्यायाः ॥ कZ_०७.४.०२ ॥

Transliteration

sthānam āsanam upekṣaṇaṃ cety āsanaparyāyāḥ

Translation

‘స్థానం’ (అదే చోట ఉండటం), ‘ఆసనం’ (కూర్చుని ఉండటం), ‘ఉపేక్షణం’ (జాగ్రత్తగా జోక్యం చేయకపోవడం)—ఇవి ఆసనానికి పర్యాయాలు/రూపాలు.

Word by Word

• स्थानम्: a place/seat (for sitting)
• Type: Noun
• Root: स्था
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; (स्थान-शब्द)

• आसनम्: a seat; sitting
• Type: Noun
• Root: आस्
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; (आसन-शब्द)

• उपेक्षणम्: sitting by; remaining seated/at ease (lit. ‘looking on’)
• Type: Noun
• Root: ईक्ष् (उप-√ईक्ष्)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; भाववाचक-नाम (कृदन्त-निर्मित)

• च: and
• Type: Particle
• Root: च
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• इति: thus; so (marking the end of the list/quotation)
• Type: Particle
• Root: इति
• Form: उद्धरण/समाप्त्यर्थक-अव्यय; इत्यर्थे

• आसनपर्यायाः: synonyms/alternative terms for ‘āsana’
• Type: Noun
• Root: परि-इ (पर्याय) / आसन
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन; समासः: आसनस्य पर्यायाः = ‘आसन’ के पर्यायवाची शब्द

Entities Mentioned

• sthāna
• āsana
• upekṣaṇa

More Details

FAQs

Is āsana mere passivity?

No. By including upekṣaṇa, it implies deliberate, watchful restraint—an active choice to not deploy means.

Why list synonyms?

To standardize administrative interpretation: officials should treat these terms as a single policy posture in planning and reporting.