Sutra 13
Devanagari script
यदमित्रमेकतः प्रतिकरोति तदेकतोभोगि ॥ कZ_०७.१६.१३ ॥
Transliteration
yad amitrām ekataḥ pratikaroti tad ekatobhogi
Translation
ఏ పక్షం ఒకే దిక్కు/ఒకే వైపు నుండి శత్రువును ప్రతిఘటిస్తుందో, అది ‘ఏకతోభోగి’—అంటే ఒక్క ముందర (ఫ్రంట్) లోనే ఉపయోగపడేది.
Word by Word
यत्that which / whatever
यत्:
TypePronoun
Rootयद्
Formसर्वनाम-प्रातिपदिक; नपुंसकलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा/द्वितीया (सन्दर्भे कर्म-सम्बन्धः)
अमित्रम्enemy (hostile king/side)
अमित्रम्:
TypeNoun
Rootअमित्र
Formनपुंसकलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा/द्वितीया (यत्-शब्दस्य विशेषण/सम्बन्धि)
एकतःon one side; from one side
एकतः:
TypeIndeclinable (Adverb)
Rootएक
Formअव्यय; दिश/पक्ष-निर्देशे ‘on one side/one party’
प्रतिकरोतिmakes a counter-move; retaliates; counters
प्रतिकरोति:
TypeVerb
Rootकृ (प्रति + कृ)
Formलट्; परस्मैपदम्; प्रथमपुरुष; एकवचन; ‘प्रतिकरोति’ = प्रतिकारं करोति
तत्that (one/that case)
तत्:
TypePronoun
Rootतद्
Formसर्वनाम-प्रातिपदिक; नपुंसकलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा/द्वितीया (पूर्वोक्तस्य अनुवादक)
एकतोभोगिone who enjoys/benefits on one side only; a one-sided beneficiary
एकतोभोगि:
TypeAdjective (Noun-like)
Rootएकतोभोगिन्
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग-प्रयोगः सन्दर्भानुसार; एकवचन; प्रथमा (विधेय-विशेषणम्)
Entities Mentioned
A
amitra (enemy)FAQs
The ally’s utility is geographically or operationally constrained; the ruler should not overestimate it for multi-front needs.