Sutra 24
Devanagari script
पुरुषवद्धि राज्यम् ॥ कZ_०७.११.२४ ॥
Transliteration
puruṣavad dhi rājyam
Translation
ఎందుకంటే రాజ్యం నిజంగా వ్యక్తిలాంటిదే—అంటే అది మనుషుల ద్వారానే పనిచేస్తుంది.
Word by Word
पुरुषवत्like a person; as if it were a man (a living organism)
पुरुषवत्:
TypeAdjective (indeclinable -vat)
Rootपुरुष
Formतद्धितान्त अव्यय; -वत् प्रत्यय (मतुप्-समर्थ); अर्थः ‘पुरुष इव/पुरुषसदृशम्’; उपमेयविशेषणम्
हिindeed; for
हि:
TypeParticle
Rootहि
Formनिपात; हेत्वर्थ/निश्चयार्थकः; वाक्ये बलप्रदः
राज्यम्the state; the kingdom; the polity
राज्यम्:
TypeNoun
Rootराज्य
Formनपुंसकलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा/द्वितीया (प्रायः विधेय-प्रथमा); ‘राज्य’ शब्दः
Entities Mentioned
S
state (rājya)M
men/personnel (puruṣa)FAQs
State capacity is embodied in human agents—officials, soldiers, taxpayers, informants—so governance quality depends on recruitment, discipline, and incentives.
It reinforces that fixed assets (land/forts) matter less than the organized human system that uses them.