Sutra 23
Devanagari script
समव्यूढतीर्थमकर्दमग्राहमुदकमवतारयेयुः पालयेयुश्च ॥ कZ_०२.२९.२३ ॥
Transliteration
samavyūḍhatīrthamakardamagrāhamudakamavatārayeyuḥ pālayeyuśca
Translation
వారు (పశువులను) బాగా ఏర్పాటైన, బురదలేని, మొసళ్లులేని దాటువద్ద నీటికి దింపి, దానిని కాపాడాలి కూడా.
Word by Word
समव्यूढतीर्थम्(a water-body) having well-arranged/secured landing-places (ghats)
समव्यूढतीर्थम्:
TypeNoun (compound adjective used substantively)
Rootसम्+वि+ऊह् (व्यूह्) / तीर्थ
Formनपुंसकलिङ्ग, एकवचन, द्वितीया; समव्यूढ (कृदन्त, भूतकर्मणि/कृत) + तीर्थ (न.)
अकर्दमम्free from mud; not muddy
अकर्दमम्:
TypeAdjective
Rootकर्दम
Formनपुंसकलिङ्ग, एकवचन, द्वितीया; नञ्-तत्पुरुष (अ- + कर्दम)
अग्राहम्free from crocodiles/aquatic dangers
अग्राहम्:
TypeAdjective
Rootग्राह
Formनपुंसकलिङ्ग, एकवचन, द्वितीया; नञ्-तत्पुरुष (अ- + ग्राह)
उदकम्water
उदकम्:
TypeNoun
Rootउदक
Formनपुंसकलिङ्ग, एकवचन, द्वितीया
अवतारयेयुःthey should bring down/lead (the water) (for use)
अवतारयेयुः:
TypeVerb
Rootअव+तॄ (तारयति)
Formलिङ् (विधिलिङ्), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन; causative sense ‘to cause to descend/bring down’
पालयेयुःand they should protect/maintain (it)
पालयेयुः:
TypeVerb
Rootपाल्
Formलिङ् (विधिलिङ्), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
Entities Mentioned
F
ford/landing (tīrtha)M
mud (kardama)C
crocodiles (grāha)W
water access (udaka)FAQs
To reduce injury, drowning, disease, and panic losses—directly protecting state livestock capital.
It makes the watering point a guarded asset, not merely a natural resource—implying assigned responsibility.